GÜNCEL YAYIN Koruyucu Hekimlik, Yaşam Tarzı Tıbbı ve Hücresel Biyoloji
📅 17 Kasım 2026 · Bağımsız Editoryal Ağ
Klinik Rehber

Doktor ve Hemşire Eğitimi İçin Sanal Eğlence Oyunu: GEMAS Projesi Tasarımı ve Geliştirilmesi Kanıtlanıyor

✍️ Editör Masası • 📅 16 Kasım 2026 • ⏱️ 27 dk okuma
Doktor ve Hemşire Eğitimi İçin Sanal Eğlence Oyunu: GEMAS Projesi Tasarımı ve Geliştirilmesi Kanıtlanıyor

Özet

Araştırma Arka Planı:

Geleneksel, ders tabanlı eğitim, sağlık hizmetleri eğitiminde katılım, bilgi tutma ve beceri aktarımında sınırlılıklar göstermiştir. Ciddi oyunlar ve sanal simülasyonlar, acil tıp (AT) eğitimini geliştirmek için erişilebilir çözümler sunar. GEMAS projesi (Enferyemide ve Tıpta Oyunlaştırma ile Simülasyon Tabanlı Öğrenme), yaygın acil durum senaryolarında kılavuz tabanlı tanı ve tedavi karar verme etrafında kurgulanmış, hekimler ve hemşireler için ayrı yolları olan, hikâye odaklı, tarayıcı tabanlı bir ciddi oyundan oluşmaktadır. Bu çalışma, oyunun geliştirilmesini açıklamayı ve kullanılabilirliğini, memnuniyetini ve kısa vadeli eğitim etkisini değerlendirmeyi amaçlamaktadır.

Yöntem:

2024 yılının Haziran ve Kasım ayları arasında, ciddi oyunlar veya yüksek sadakatli simülasyonda önceden deneyimi olmayan bir üniversite hastanesinden hekimler ve hemşireler arasında, ön-son tek merkezli bir ön çalışmada gerçekleştirilmiştir. Katılımcılar, en fazla 3 saat süren tek bir denetimli, kendi hızıyla ilerletilen GEMAS oyun oturumunu tamamlamıştır. Eğitim sonuçları, Kirkpatrick modelinin I ve II düzeyleri kullanılarak değerlendirilmiştir: (1) memnuniyet ve kullanılabilirlik, 10 maddelik Likert anketi ve Sistem Kullanılabilirlik Ölçeği (SUS) aracılığıyla; (2) bilgi edinimi, her mesleğe özgü ve ana acil durum senaryolarını kapsayan uzman incelemeli ön ve son müdahale testleri aracılığıyla sağlanmıştır. İki test eşitlenmediği için, bilgi sonuçları yalnızca grup içi değişimler olarak analiz edilmiş; eşleştirilmiş t-testleri, etki büyüklükleri (Cohen’in d_z ile %95 güven aralığı) ve bilgi iyileşmesi ile yaş veya mesleki deneyim arasındaki Pearson korelasyonları kullanılmıştır.

Sonuçlar:

22 sağlık çalışanı katıldı (hekimler %31,8, n = 7; hemşireler %68,2, n = 15; ortalama yaş 31,2 ± 6,8 yıl; %59,1 kadın). Tüm maddelerde memnuniyet yüksek seyretti (genel madde ortalamaları 10 üzerinden 9,3–9,7) ve meslek grupları arasında fark yoktu. Orta SUS puanı 90,0 idi (IQR: 81,3–93,1) ve katılımcıların %77,3’ü A notu verdi (>78,9, mükemmel kullanılabilirlik). Hem hekimlerde hem de hemşirelerde müdahale öncesi ve sonrası bilgi puanları anlamlı biçimde arttı. Hekimler 48,6 ± 13,4’ten 80,9 ± 13,9’a yükseldi (ortalama değişim 32,3, %95 GA: 24,1–40,5; d_z = 3,63), hemşireler ise 23,7 ± 8,2’den 43,3 ± 14,9’a çıktı (ortalama değişim 19,6, %95 GA: 14,3–24,9; d_z = 2,05) (her ikisi de p < 0,001). İyileşme ile yaş (r = –0,06; p = 0,794) veya deneyim yılı (r = –0,39; p = 0,070) arasında anlamlı bir ilişki bulunamadı.

Sonuçlar:

GEMAS, mükemmel algılanan kullanılabilirlik, çok yüksek kullanıcı memnuniyeti ve aktif sağlık çalışanları arasında anlamlı kısa vadeli bilgi kazanımı gösterdi. Bu önleyici, kontrolsüz bulgular, GEMAS’ın geleneksel acil eğitimle tamamlayıcı bir araç olarak uygulanabilirliğini destekliyor. Bilgiyi koruma, klinik pratiğe aktarım ve uygulama maliyetlerini değerlendirmek için kontrollü çok merkezli çalışmalar gerekli.

Klinik Deney Kaydı:

ClinicalTrials.gov, tanımlayıcı NCT06516250.

1 Giriş

Contemporary medical and nursing education must transform traditional teaching models to meet the needs of new generations of healthcare professionals. The lecture-based approach, dominant for decades, shows clear limitations in engagement, knowledge retention, and skill transfer, whereas active learning methods outperform traditional models in developing nursing competencies, marking a paradigm shift in health education ().

Oyunlaştırma ve ciddi oyunlar, motivasyonu artırmak, öğrenmenin pekişmesini sağlamak ve yetkinliklerin klinik bağlamlara aktarılmasını kolaylaştırmak için giderek daha önemli stratejiler haline gelmiştir. Oyunlaştırma, oyun tasarım unsurlarının oyun dışı bağlamlarda kullanılması anlamına gelir () ve katılımı artırma ve çapraz yetkinliklerin geliştirilmesinde etkili olduğu kanıtlanmıştır (). Ciddi oyunlar, eğitim amaçlı tasarlanmış bilgisayar tabanlı oyunlar olarak tanımlanır () ve bu yaklaşımın daha gelişmiş bir evrimini temsil eder. Literatür, sağlık eğitimi için ciddi oyunlardaki artışın üstel olduğunu göstermektedir—2007’de iki oyunun 2014’te kırk ikiye ulaşması—ve eğitim değerlerinin giderek daha fazla tanınmasını yansıtmaktadır ().

Etkinliklerini destekleyen kanıtlar mevcuttur: rastgele kontrollü bir deneme, bir çevrimiçi oyun aracılığıyla hasta sonuçlarının iyileştiğini göstermiş ve sanal öğrenmenin gerçek klinik performansta ölçülebilir iyileştirmelere dönüştürebileceğini kanıtlamıştır (), diğer çalışmalar da dijital simülasyonlar kullanılarak kavramsal öğrenmede iyileşme göstermiştir ().

Simülasyon tabanlı eğitim, sağlık eğitiminde merkezi bir yere ulaşmış olup, öğrenme hedeflerine göre eğitim avantajları sunan düşük sadakattan yüksek sadakata kadar geniş bir yelpazede yaklaşımı kapsamaktadır. Yüksek sadakatli simülasyon en yüksek gerçekçiliği sağlasa da, yüksek maliyetleri, alan gereksinimleri ve sınırlı erişilebilirliğiyle kaynak yoğun bir yöntemdir; buna karşın olgu tabanlı simülasyon ve yapılandırılmış klinik senaryolar gibi düşük sadakatli yaklaşımlar daha az kaynakla bilişsel becerilerin ve klinik akıl yürütmeyi etkili biçimde destekleyebilir. Bu yelpazenin içinde, sanal simülasyonlar ve ciddi oyunlar, eğitim ve acil tıp alanlarında esnek ve kaynak verimli öğrenmeyi sağlayarak bu engelleri aşan erişilebilir dijital simülasyon tabanlı öğrenmenin uzantılarıdır. Bu dijital araçlar, yüksek kaliteli öğrenme deneylerine erişimi demokratikleştirerek öğrenenlerin zaman, alan veya ekipman kısıtlamaları olmadan eğitim almasını sağlar. Etkili ciddi oyunların geliştirilmesi, eMedOffice ve pediatrik öğrenme oyunları gibi başarılı örneklerde uygulanan üç aşamalı iteratif bir çerçeve ve sistematik değerlendirme kriterleri gibi yapılandırılmış yöntemleri gerektirir; bu çerçeveler hem eğitim teorisi ile teknolojik tasarımı birleştirmeyi hem de pedagojik geçerliliği ve ölçülebilir sonuçları garanti etmeyi vurgular.

Değerlendirme genellikle Kirkpatrick modeliyle yapılır, özellikle eğitim etkisinin temel göstergeleri olan tatmini (Seviye I) ve bilgi veya beceri edinimini (Seviye II) değerlendiren bu seviyelerle. Simülasyon ve ciddi oyun yöntemleri, tekrarlı ve riskten uzak pratığın kritik olduğu acil eğitim için özellikle uygundur. Acil durum senaryolarının öngörülemez ve yüksek riskli doğası, karar verme yeteneklerinin geliştirilmesi için kontrollü ve tekrarlanabilir ortamların değerini daha da vurgular; özellikle de Y kuşağının oyun deneyiminin klinik performansla olumlu biçimde ilişkili olması, dijital öğrenme yaklaşımlarını desteklemektedir.

Barselona’nın Terrassa kentinde bulunan Consorci Sanitari de Terrassa Sağlık Birliği’nin acil servisinde, yeni atanan hemşireler, yeni gelen tıp rezidantları ve genç personelin, yoğun klinik iş yükü ve geleneksel eğitim için sınırlı zaman içinde karmaşık akut klinik protokollerin ustalaşması gerekmektedir. Bu belirli eğitim boşluğunu gidermek amacıyla, GEMAS Projesi (İspanyolcası: Gamificación en Enfermería y Medicina para el Aprendizaje por Simulación, yani Hemşirelik ve Tıp için Simülasyonla Öğrenme Uygulamaları) https://www.kaisel.es adresinde barındırılan, tarayıcı tabanlı sanal ciddi oyun olarak geliştirilmiştir. GEMAS, klinik personeli yüksek zorluk derecesine sahip ancak sık karşılaşılan acil durum senaryoları ve sıkı protokolleştirilmiş klinik yönergelerde eğitmek için özel olarak tasarlanmıştır. Kişilerin öğrenme tempolarına bağlı olarak yaklaşık iki ila üç saatlik yoğun oyun deneyimi gerektiren platform, katılımcılara hekim ya da hemşire olarak farklı profesyonel roller atar. Ana uygulaması, dersler, seminerler, departman klinik oturumları ve zorunlu eğitim kursları gibi geleneksel eğitim yöntemlerine esnek bir bilişsel öğrenme tamamlayıcısı olarak öngörülmüştür. Bu nedenle bu çalışma, GEMAS sanal ciddi oyununun yapılandırılmış tasarımını ve geliştirilmesini açıklamayı, ayrıca aktif acil bakım hekimleri ve hemşireleri arasında algılanan kullanılabilirliğini, kullanıcı memnuniyetini (Kirkpatrick Seviye I) ve kısa vadeli klinik bilgiye etkisini (Kirkpatrick Seviye II) değerlendirmeyi amaçlamaktadır.

2 Ciddi oyun geliştirme: tasarım ve içerik

2.1 Geliştirme platformu: RPG Maker MV

Frontiers | Doktor ve hemşirelerin eğitimi için sanal ciddi oyunun konsept kanıtı: GEMAS projesinin tasarımı ve geliştirilmesi

Ciddi oyun, RPG Maker MV (1.6.3 sürümü; Gotcha Gotcha Games Inc./KADOKAWA Corporation, Tokyo, Japonya) kullanılarak geliştirildi ve şirketin ticari ve telif hakkı politikaları altında yasal olarak lisanslandı; bu politikalar alıcıya tam yazarlık ve dağıtım hakları tanır. Bu platform, haritalar, karakterler, olaylar ve etkileşimli diyaloglar oluşturmak için sezgisel bir ortam sunar ve tamamen anlatı odaklı, dinamik bir eğitim oyunu yapılmasına olanak tanır. GEMAS nihai bir teslimat olarak HTML5 web uygulaması paketi biçiminde dışa aktarıldı ve özel bir web sunucusunda barındırıldı (https://www.kaisel.es). Kullanıcılar, herhangi bir modern HTML5 uyumlu web tarayıcısı (örneğin Google Chrome, Safari, Mozilla Firefox veya Microsoft Edge) üzerinden ve aktif bir internet bağlantısı ile kişisel giriş bilgileri aracılığıyla platforma erişebilir; yerel bir kurulum gerektirmez ve masaüstü bilgisayarlar, tabletler ve akıllı telefonlar arasında sorunsuz çoklu platform çalışmasını sağlar. Baş yazar, hem web uygulamasının (https://www.kaisel.es) hem de ciddi oyunun telif hakkını GEMAS© adı altında tescil etti. Erişim şu anda yazarın açık onayına bağlı olarak yalnızca akademik, eğitim ve araştırma amaçlarına kısıtlıdır.

2.2 Ortam ve çevreler

Oyun ortamı, acil servis alanlarının çeşitli bölümlerini doğru biçimde yeniden üretmek üzere tasarlandı. Birkaç harita oluşturuldu; ana harita servisin girişini, bekleme alanlarını, klinik kutuları ve görev öncesi bölgeyi içeriyordu. Diğer ilgili konumlar arasında, çoğu klinik vaka geliştiği özel acil servis kutuları yer alır; bu kutular işlevlerine göre hızlı yol, tıbbi değerlendirme, kalp durması ve enfeksiyon hastalıkları alanları olarak sınıflandırılmıştır. Ayrıca, hemşirelik oyun deneyiminin önemli bir bileşeni olan triyaj ve acil yatırıma ayrılmış özel bir alan oluşturuldu; burada hastalarla ve idari personelle etkileşim başlar.

Tüm ortamlar RPG Maker MV’nin yerleşik grafik araçlarıyla geliştirilmiş olup, ardından GIMP 2.10 (2.10 sürümü; The GIMP Development Team, https://www.gimp.org), Microsoft PowerPoint ve Microsoft Paint (Microsoft Corp., Redmond, WA, ABD) gibi tamamlayıcı yazılımlarla görsel ve estetik detayların güçlendirilmesi amacıyla rafine edilmiştir.

2.3 Karakter oluşturma

Oyunun anlatı evreni, net rolleri tanımlanmış çeşitli bir karakter kadrosu etrafında kurgulanmıştır. Ana karakterler arasında oyuncunun oyunun başlangıcında seçebileceği iki hekim (David Salazar ve Lucy Raiola) ile iki hemşire (Nadia Kaddar ve Juan Manuel Cordero) yer almaktadır. Destekleyici karakterler—örneğin Dr. Estrella, Dr. Mikel, idari personel, hasta yakınları ve ambulans ekibi—oyuncuyu vaka çözüm süreci boyunca yönlendirir ve destekler.

Kadro, oyuncunun tanınması ve/veya tedavisi gereken çeşitli patolojileri (örneğin pnömoni, pnömotoraks, KOAH alevlenmesi) temsil eden 19 hasta vakasıyla tamamlanır. Bu karakterlerin görsel temsilleri başlangıçta Midjourney (5.2 sürümü; Midjourney, Inc., San Francisco, CA, ABD) adlı üretken yapay zeka aracını kullanarak oluşturulmuş ve ardından GIMP ile düzenlenmiştir.

2.4 Anlatı yapısı ve oyun modları

Anlatı yapısı, tıp ve hemşirelik profesyonel profillerine göre iki net biçimde ayrılmış moda sahiptir.

Tıbbi modda oyuncu birinci sınıf asistan (Dr. David veya Dr. Lucy) rolünü üstlenir ve giderek artan karmaşıklığa sahip vakalarla karşı karşıya gelir—pnömoni, ekssistoller veya atelektazi gibi hafif durumlardan, hiponatremi, akut miyokard enfarktüsü veya KOAH alevlenmesi gibi daha karmaşık senaryolara kadar.

Hemşire modunda, oyuncu triyaj alanında başlayan yeni bir hemşire (Nadia veya Juan Manuel) olarak, Manchester ölçeğine göre gelişmiş hasta sınıflandırmaları yapar ve daha sonra pulmoner ödem, göğüs ağrısı veya inme gibi acil durumlara katılır. Her iki mod da etkileşimli vaka çözümü yoluyla yetkinliğe dayalı öğrenme mekaniklerini içerir; bu kapsamda tanı testleri (örneğin göğüs röntgeni, EKG veya laboratuvar incelemeleri) sipariş etmek ve tanısal ve terapötik kararlar vermek yer alır. Oyuncular ayrıca yönlendirme için nöbetçi meslektaşlarına (“CoR”) danışabilir. Sağlanan bilgiler, her durum için güncel klinik rehberlere dayanmaktadır ve bilimsel titizliği sağlamak amacıyla yanlış veya yanıltıcı içerikten kaçınılmaktadır.

Sistem, klinik hataları oyuncunun yaşam puanlarını azaltarak cezalandırır. Çok fazla hata biriktirmek, öğrenme sürecinin bir parçası olarak doğru klinik karar vermenin önemini pekiştiren sanal bir istifa ile sonuçlanır. GEMAS tek kişilik bir oyundur: her öğrenen bireysel olarak oynar ve tıbbi veya hemşirelik yolunu seçer; bu iki meslek yolu birbirleriyle gerçek zamanlı etkileşim olmadan paralel olarak yürür.

2.5 Oyun dinamikleri ve kurallar

Karakter hareketi, sol fare tıklaması, klavye ok tuşları veya mobil cihazlarda dokunmatik ekran aracılığıyla kontrol edilebilir. Sağ tık veya “Esc” tuşu ile erişilebilen ana menü; karakter sağlığını (500 sağlık puanı [HP] olarak gösterilen), mevcut envanter ve toplanan tıbbi notlar gibi temel bilgileri görüntüler. Her klinik hata 50 HP kaybettirir ve on hata tamamlandığında oturum sona erer (Şekil 1). Bu ceza sistemi, kasıtlı olarak bir miktar baskı yaratmak ve klinik hataların sonuçları olduğunu aktarmak amacıyla tasarlandı; böylece oyuncular rastgele deneme-yanılma yerine dikkatli karar vermeyi öğrenir. On hata eşiği, vakaların deneyimli profesyoneller için bile zorlayıcı biçimde tasarlandığını göz önünde bulundurularak belirlendi; bu sayede öğreniciler hatalarından ders çıkarabilirken başarısızlığın basitleştirilmesi önlenmiştir. Ödül tabanlı puanlama veya uyumlu zorluk gibi alternatif yaklaşımlar, gelecekteki sürümlerde keşfedilebilir.

Oyun boyunca oyuncu, tıbbi notlar, EKG yorumlama kılavuzları ve tanı ölçekleri gibi çeşitli işlevsel öğelere erişebilir. Tüm klinik vakalar, yetkinlik temelli öğrenmeyi pekiştirmeyi amaçladı; pleüral efüzyon tanısında Light kriterleri, kolanjitte Charcot üçlüsü ve FINE ile NIHSS gibi ölçeklerin kullanımı gibi temel bilgilerin pekiştirilmesini hedefledi.

GEMAS’ın geliştirilmesi yaklaşık 12 ay sürdü. Oyun programlaması ve ortam tasarımı, RPG Maker MV’nin yerel betik dili olan JavaScript (ECMAScript; Ecma International, İsviçre, Cenevre) kullanılarak baş yazar tarafından gerçekleştirilirken, klinik içerik geliştirme ve doğrulama, acil durum profesyonellerinden oluşan on kişiyle (beş hekim ve beş hemşire, birkaçı acil bakımda ve karmaşık kronik hastaları yönetmede 20’den fazla yıllık deneyime sahip) yapılan tekrarlayan yüz yüze uzman görüşü toplantıları aracılığıyla yürütüldü; bu kişilerin dördü bu çalışmanın ortak yazarlarıdır.

3 Malzemeler ve yöntemler

3.1 Çalışma tasarımı

Bu, tek grup ön-son pilot bir çalışma idi. Katılımcılar 2024 yılının Haziran ve Ağustos ayları arasında seçildi; müdahale oturumları ve veri toplama Eylül ve Ekim 2024’te gerçekleştirildi; veri analizi ise Kasım 2024’te yapıldı. Müdahale, katılımcı başına en fazla 3 saat süreyle, ön ve son testlerin tamamlanmasını da içeren tek bir oturumdan oluşuyordu; katılımcılar tüm oyunu ne kadar hızlı tamamladıklarına bağlı olarak daha erken bitirme izniyle donanımdı. Bireysel oyun süresi kaydedilmedi. Oturumlar, hastanenin bilgisayar laboratuvarında, her biri ayrı bir istasyonda ve araştırmacıların doğrudan denetimi altında, katılımcılar arasında etkileşime girmemeleri için kesin talimatlarla verilen 6-7 kişilik küçük gruplar halinde yürütüldü. Ön test oyun öncesi, son test ise oyunun tamamlanmasından hemen sonra, aynı gün içinde uygulandı. Oyun içi biçimsel geri bildirim, “CoR” danışmanlık özelliği ve klinik hatalar için anında yaptırımlar aracılığıyla oyuna yerleştirildi. Son testten sonra, denetleyen araştırmacı her katılımcıyla kısa, yapılandırılmamış bireysel bir değerlendirme toplantısı yaparak anlık izlenimleri toplamaya çalıştı; yapılandırılmış bir değerlendirme aşaması yürütülmedi. Eğitim programı, Kirkpatrick modeli kullanılarak değerlendirildi ().

3.2 Değerlendirme çerçevesi ve araçlar

Kirkpatrick modeli, tıbbi eğitim programları dahil olmak üzere çeşitli yetişkin eğitim programlarına uygulanmıştır (). Model dört seviyeden oluşmaktadır: Seviye 1, tepki; Seviye 2, öğrenme; Seviye 3, davranış; Seviye 4, sonuçlar. Bu çalışmada, ciddi oyunun eğitimsel etkisi, aşağıdaki araçlarla ilk iki seviyede değerlendirildi.

Seviye 1 (tepki). Memnuniyet, Kirkpatrick modelinden ve Kullanıcı Etkileşimi Memnuniyeti Anketi (QUIS) ()’ndan maddeler birleştirilerek hazırlanan 10 maddelik bir anket ile değerlendirildi; her madde 0’dan 10’a kadar bir Likert ölçeğinde puanlandı. Maddeler, klinik çalışmaya uygunluk, eğitim materyalinin ilgi çekiciliği, karakterlerin açıklamalarının anlaşılırlığı, grafiksel temsil, klinik vakaların karmaşıklığı, günlük uygulamaya uygulanabilirlik, oyunu bir akıllı telefon veya tablette kullanma niyeti, geleneksel derslerin tamamlayıcısı olarak sağladığı değer, genel memnuniyet ve iş performansında algılanan iyileşme konularını kapsıyordu. Kullanılabilirlik, geçerli İspanyolca versiyonu () () ile Sistemin Kullanılabilirliği Ölçeği (SUS) () kullanılarak değerlendirildi. Ölçek, 1’den (kesinlikle katılmıyorum) 5’e (kesinlikle katılıyorum) kadar puanlanan 10 maddeden oluşmaktadır. Yapılan tek uyarlama sözcük düzeyindeydi: “sistem” ifadesi “sanal ciddi oyun” olarak değiştirilmiş ve bazı maddelerde küçük eş anlamlı yer değiştirmeler yapılmıştı; hiçbir madde, yanıt seçenekleri veya puanlama kuralları değiştirilmemişti. SUS puanları, standart algoritma ile hesaplandı (tek numaralı maddeler: yanıt−1; çift numaralı maddeler: 5−yanıt; toplam × 2,5) ve 0–100 arasında bir toplam puan elde edildi; bu puanlar Sauro–Lewis eğri puanlama ölçeği ile yorumlandı ve 78,9 ve üzeri puanlar A sınıfı (85. yüzdelenin üstü) olarak sınıflandırıldı ().

2. Seviye (öğrenme). Oyunun klinik içeriği, anlatı akışı ve senaryoları, acil durum hekimleri ile hemşirelerle yapılan yineli yüz yüze uzman görüşü toplantıları aracılığıyla daha önce doğrulanmıştı. Bilgi edinimini değerlendirmek amacıyla, oyun içeriğine dayanarak baş yazar tarafından önceden ve post müdahale testleri tasarlanmış; ardından aynı uzman grubu tarafından bireysel ve yineli olarak gözden geçirilerek küçük düzenlemelere yol açılmıştı. Aynı test, müdahaleden önce ve sonra kullanıldı. Her test, oyunun ele aldığı temel klinik alanları (kronik bakım, elektrokardiyografi, antiplatelet yönetimi, tanı ölçekleri ve acil protokoller) kapsayan 25 puanlı açık uçlu kısa cevap ve görsel tabanlı sorulardan (göğüs röntgenleri, elektrokardiyogramlar ve damar içi erişim cihazları) oluşuyordu; tıp testinde iki ilgili arteriyel kan gazı sorusu tek bir soru olarak birlikte puanlandı. Her soru, uzman grubu tarafından kabul gören önceden belirlenmiş temel kavramların varlığına göre yanlış (0 puan), kısmen doğru (2 puan) veya tamamen doğru (4 puan) olarak puanlandı ve toplam 0–100 puan elde edildi. Tıp ve hemşirelik için geliştirilen araçlar ayrı ayrı hazırlandığından ve eşitlenmedikleri için, nicel karşılaştırmalar yalnızca grup içi önceden–sonra değişimlere sınırlı tutuldu.

Niteliksel boyut. Post-testin sonuna (oyunun öğrenmeyi kolaylaştırdı mı, en yararlı unsurları, öğrenmeyi iyileştirebilecek şeyler ve en değerli öğrenme) açık uçlu sorular (dört soru) ve memnuniyet anketinin sonuna (öğrenilen en önemli üç şey, katılımcıların işlerinde uygulamayı niyet ettiği şeyler ve oyunun temel güçlü ve zayıf yönleri) eklenmişti. Yanıtlar, tekrarlayan temalara gruplandırarak betimsel olarak özetlendi.

3.3 Katılımcılar ve etik değerlendirmeler

Katılımcılar, yazarların kendi departmanlarından yalnızca değil, Consorci Sanitari de Terrassa üniversite hastanesinin farklı departmanlarından gönüllü hekim ve hemşirelerden oluşuyordu. Katılımcılar, baş yazar ve diğer yazarlar tarafından hem e-posta hem de yüz yüze davetlerle davet edildi. Niteliklendirme, klinik video oyunlarına veya yüksek sadakatli acil durum simülasyonlarına önce katılmamış olmaları doğrulanan kendilerini bildirme yoluyla kayıtlar sırasında sağlandı. Katılımcılar, Kirkpatrick Seviye 1 ve 2 anketlerini tamamlamaya söz verdiler. Çalışma, Consorci Sanitari de Terrassa Araştırma Etik Kurulu tarafından onaylandı (onay kodu: 01-24-101-08; ClinicalTrials.gov: NCT06516250). Çalışmaya katılmadan önce tüm katılımcılar, katılımların gönüllü olduğunu ve herhangi bir profesyonel sonuç olmadan istedikleri zaman reddedebileceklerini veya çekilebileceklerini açıkça belirten bilgilendirilmiş onay formuna imza attılar.

Yazılım geliştirmede, katılımcı kayıtlarında ve anket uygulamasında baş yazarın çift rolünden kaynaklanabilecek potansiyel değerlendirme yanlılığını azaltmak için birkaç prosedürel önlem uygulandı. Öncelikle, değerlendirme öncesi tüm anketler, anonim kodlu tanımlayıcılar kullanılarak yönetildi. İkinci olarak, açık uçlu bilgi yanıtları, çok disiplinli uzman paneli tarafından önceden tanımlanan ana klinik kavramlara dayalı standartlaştırılmış bir puanlama anahtarına (0, 2 veya 4 puan) kesinlikle göre puanlandı. Üçüncü olarak, veritabanı kilitleme ve tüm istatistiksel analizler, yazılım programlamasında veya sınav puanlamasında yer almayan yazarlar tarafından bağımsız olarak gerçekleştirildi.

3.4 İstatistiksel analizler

Katılımcıların özellikleri özetlendi. Sürekli değişkenler ortalama ± standart sapma veya medyan ve interkvartil aralık (IQR) olarak, kategorik değişkenler ise sıklıklar ve yüzdeler olarak ifade edildi. Her meslek grubu içinde müdahale öncesi ve sonrası karşılaştırması için eşleşmiş veriler için Öğrenci’s t-testi kullanıldı. Etki boyutları Cohen’in d_z olarak hesaplandı ve ortalama değişim için 95% güven aralığı (GA) ile birlikte, 95% GA’ları da raporlandı. Her iki grupta da aynı araçlarla elde edilen tatmin ve kullanılabilirlik puanları, örneklem boyutunun küçük olması ve ölçeklerin sıralı doğası göz önüne alındığında Mann–Whitney U testi ile gruplar arası karşılaştırıldı; temel özellikler uygun olduğunda Mann–Whitney U testi veya Fisher’in kesin testi ile karşılaştırıldı. Bilgi puanlarındaki öncesi–sonrası farklarının normalliği Shapiro–Wilk testi ile doğrulandı. Çoklu karşılaştırmalar için düzeltme yapılmadan Wilcoxon işaretli-rang testi ile öğre düzeyindeki öncesi–sonrası değişimler incelendi. Pearson korelasyonları (r) hesaplanarak puanlardaki iyileşme ile yaş veya deneyim yılları arasındaki ilişki araştırıldı. İstatistiksel anlamlılık düzeyi p < 0,05 olarak belirlendi. Ön deneyim tabanlı örneklem büyüklüğü hesaplaması yapılmadı; pilot bir çalışma olduğu için hipotez testine güçlendirilmemiş ve sonuçların keşfedici olarak değerlendirilmesi gerekir. Betimsel istatistikler bir ondalık basamağa, korelasyon katsayıları iki ondalık basamağa ve kesin p-değerleri üç ondalık basamağa (veya p < 0,001 olarak) raporlandı. Veriler SPSS v29 yazılımı (IBM Corp., Armonk, NY) aracılığıyla işlendi.

4 Bulgular

4.1 Temel özellikler

Toplamda 22 aktif sağlık çalışanı çalışma protokolünü tamamladı; bunların %31,8’i (n = 7) tıp doktoru ve %68,2’si (n = 15) hemşireydi. Katılımcıların %59,1’i (n = 13) kadındı. Örneklemdeki ortalama yaş 31,2 ± 6,8 yıl (medyan 29,0, IQR: 26,8–35,5) iken, ortalama mesleki deneyim (staj dahil) 5,5 ± 4,2 yıl (medyan 4,0, IQR: 4,0–6,0) olarak belirlendi. Başlangıç özellikleri meslek grubuna göre ve genel olarak Tablo 1’de detaylandırılmıştır.

Özellik Genel örneklem (N = 22) Doktorlar (n = 7) Hemşireler (n = 15) p Değeri
Yaş (yıl), medyan (IQR) 29,0 (26,8–35,5) 35,0 (32,0–38,0) 28,0 (24,0–29,0) 0,006
Kadın cinsiyet, n (%) 13 (59,1%) 2 (28,6%) 11 (73,3%) 0,074
Mesleki deneyim, staj dahil (yıl), medyan (IQR) 4,0 (4,0–6,0) 4,0 (4,0–5,0) 4,0 (4,0–6,0) 0,787

4.2 Memnuniyet ve kullanılabilirlik (Kirkpatrick Seviye I)

10 maddelik Likert anketi aracılığıyla değerlendirilen memnuniyet, tüm değerlendirilen boyutlarda olağanüstü derecede yüksekti; toplam ortalama puanlar 10 üzerinden 9,3 ile 9,7 arasında değişmekteydi ve meslek kategorisine göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlemlenmemişti (Tablo 2).

p değerleri Mann–Whitney U testi’nden alınmıştır. NS (İstatistiksel olarak anlamlı değil).

Kullanılabilirlik, Sistem Kullanılabilirlik Ölçeği (SUS) anketi aracılığıyla değerlendirildi ve toplam medyan skor 90,0 (IQR: 81,3–93,1) olarak bulundu (Tıp: 92,5 [IQR: 87,5–95,0]; Hemşirelik: 85,0 [IQR: 77,5–92,5]). Profesyonel kategoriye göre istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmadı (p = 0,202). Katılımcıların %77,3’ü (n = 17) SUS puanı A olarak verdi, bu da anket skorunun 78,9’dan yüksek olması anlamına gelen mükemmel kullanılabilirliği ifade eder ve bu grupları en üst %15’e yerleştirir.

4.3 Bilgi edinimi (Kirkpatrick Seviye II)

Uygulama öncesi ve sonrası arasında tıp profesyonellerinde önemli bir bilgi düzeyinde artış kaydedildi (ortalama 48,6 ± 13,4 ile 80,9 ± 13,9; ortalama değişim 32,3, %95 güven aralığı: 24,1–40,5; d_z = 3,63, %95 güven aralığı: 1,49–5,75; p < 0,001). Benzer şekilde hemşire profesyonelleri grubunda da istatistik적으로 anlamlı bir artış gözlemlandı (ortalama 23,7 ± 8,2 ile 43,3 ± 14,9; ortalama değişim 19,6, %95 güven aralığı: 14,3–24,9; d_z = 2,05, %95 güven aralığı: 1,14–2,95; p < 0,001).

Şekil 2, her grupda görülen iyileşme dağılımını göstermektedir. Tıp alanında medyan iyileşme 32 puandır (aralık 22–48). Hemşirelik alanında medyan 20 puandır (aralık 2–34) ve dağılım daha geniştir.

Birey düzeyinde performans analizi (Tablo 3; soru puanı aralığı 0–4), en büyük artışların en düşük başlangıç puanlarına sahip karmaşık konularda gerçekleştiğini ortaya koydu. Tıp profesyonelleri arasında (n = 7), tanı kriterleri ve karmaşık klinik yönetim konularında belirgin iyileşmeler görüldü; örneğin apandisit için Alvarado kriterleri (ortalama 0,57’den 4,00’e), bilinçli aralıklı intrakraniyal kanama (ortalama 0,00’dan 3,14’e), transfüzyon komplikasyonları (ortalama 0,00’dan 2,29’a) ve Prasugrel kontrendikasyonları (ortalama 1,14’ten 3,43’e). Hemşire profesyonelleri arasında (n = 15), temel acil durum yetkinliklerinde önemli kazanımlar elde edildi; özellikle NIHSS ölçeğinin kullanımı (ortalama 0,40’dan 2,27’ye, dört katından fazla artış), göğüs ağrısında maksimum EKG zamanlama protokolleri (ortalama 0,80’den 4,00’e, beş kat artış), ateş durumunda qSOFA değerlendirmesi (ortalama 0,00’dan 1,87’ye) ve akut koroner sendrom antiplatelet yönetim protokolleri (ortalama 0,67’den 1,47’ye, %120 artış) bu kapsamda yer aldı. Buna karşın hemşireler arasında Manchester triyaj konusundaki bir iyileşme gözlemlenmedi (ortalama 1,07’den 0,93’e).

Değerlendirilen öğe puanları 0 ile 4 arasında değişmektedir. p değerleri Wilcoxon işaretli-rang testi sonucudur.

Şekil 3, iyileşme ile yaş (3A) ve iyileşme ile deneyim yılı (3B) arasındaki ilişkiyi incelemektedir. Yaş için Pearson katsayısı −0,06 (p = 0,794), deneyim için −0,39 (p = 0,070) olarak bulunmuş ve istatistiksel açıdan anlamlı değildir.

4.4 Nitel algılar

Açık uçlu sorular aracılığıyla toplanan geri bildirim, çoğu katılımcı tarafından yanıtlanmış olup platforma yönelik oldukça olumlu algılar ortaya koymuştur. Katılımcılar, acil klinik vakaların gerçekçiliğini, içeriğin gerçek vakalara uygulanması açısından sunumun önemini ve sanal ciddi oyunun sezgisel arayüzünü vurgulamıştır. Nitel ifadeler, oyunun teorik acil protokolleri pratik karar verme ile başarıyla birleştirdiğini belirtirken, “CoR” (değerlendirme bekleyen meslektaş) danışmanlık özelliğinin ve oyun içindeki olumlu geri bildirimlerin katılımcıların protokolleri aşırı yüklenmeden uygulayabilmelerine yardımcı olduğunu ifade etmiştir.

5 Tartışma

Acil servislerin yeni işe alınan hemşirelerin, yeni gelen uzman adaylarının ve genç personelin karmaşık ve yoğun protokollere dayalı klinik yönergeleri, genellikle ağır iş yükü altında ve geleneksel eğitim için sınırlı zamanla hızla öğrenmeleri gerekmektedir. GEMAS, bu açığı gidermek amacıyla geliştirilmiştir ve bu ön çalışmalar, projenin iyi kabul edildiğini, yüksek kullanılabilirliğe sahip olduğunu ve her iki meslek grubunda da önemli kısa vadeli bilgi kazanımları sağladığını göstermektedir.

Bu çalışmanın sonuçları, değerlendirilen tüm boyutlarda tutarlı ve yüksek memnuniyet düzeyleri gösterdi (ortalama 10 üzerinden 9,3–9,7) ve tıbbi ile hemşirelik katılımcıları arasında anlamlı bir fark bulunmadı. Bu bulgular, GEMAS’ın acil bakım eğitiminde belirlenen bir eğitim açığını, özellikle algılanan uygunluk, klinik uygulamaya uygulanabilirlik ve geleneksel eğitim yöntemlerine ek olarak sağladığı değer açısından giderebileceğini göstermektedir. Ancak maksimuma bu kadar yakın puanlamalar, anketin ayırt edici kapasitesini sınırlayan bir tavan etkisini işaret etmekte ve büyük ölçüde formatın yeniliği ile gönüllü katılımcıların motivasyonunu yansıtabilmektedir; dolayısıyla bu puanlar eğitim etkinliği göstergesi olarak değil, kabul edilebilirlik göstergesi olarak yorumlanmalıdır.

Her iki meslek grubundaki olumlu ve homojen karşılama, her disiplin için yetenek ve öğrenme hedeflerine özel olarak tasarlanan çift anlatı tasarımının (tıbbi ile hemşirelik) potansiyel değerini desteklemektedir. Ayrıca bu yaklaşım, rolün profesyonel kimliği pekiştirdiği ciddi oyun tasarımında en iyi uygulamalara uygun interprofesyonel eğitimin bir parçasıdır.

GEMAS’ın kullanılabilirlik ve kullanıcı deneyimi sonuçları, diğer çalışmalarla karşılaştırıldığında öne çıkıyor. Örneğin, Aster ve arkadaşları () acil servis eğitimi için geliştirilmiş ciddi bir oyun tasarladılar ve bu oyun ortalama 59,2 puanlık bir Sistem Kullanılabilirlik Ölçeği (SUS) skoru elde etti; bu skor ilk çeyrekte (30,0–62,6) yer alırken, 68 olan referans ortalamasının altında kaldı ve orta düzey kullanılabilirliği işaretledi. Buna karşılık GEMAS, ortanca SUS puanı 90,0 olarak gerçekleşti ve katılımcıların %77,3’ü A sınıfına ulaştı; bu düzey “mükemmel” sıfatlı puanlamaya karşılık gelen bir seviyeydi () ve sezgisel bir tasarımı yansıttı. Profesyonel gruplar arasında anlamlı farkların olmaması, GEMAS’ın dijital okuryazarlıkla veya rolüne özgü faktörlerle ilişkilendirilebilecek olası engelleri aşmış olabileceğini düşündürüyor. Çok platformlu erişilebilirliği (mobil, tablet, bilgisayar) gelecekteki uygulamayı kolaylaştırabilir ve yüksek sadakatli simülasyonun mekansal ve kaynak kısıtlamaları gibi temel sınırlamalarına çözüm sunmaya yardımcı olabilir (). Ayrıca yüksek kullanılabilirlik ve sezgisel arayüz, GEMAS’ın kapsamlı teknik destek veya kullanıcı eğitimi gerektirmeden düzenli eğitim programlarına entegre edilmesinin mümkün olduğunu gösteriyor. Bu pratiklik, özellikle kaynak kısıtlı eğitim ortamlarında önem taşıyor.

Bu bulgular, iyi yapılandırılmış ciddi oyunların sağlık hizmetleri öğrenenleri yüksek düzeyde ilgi ve tatminle buluşturduğunu gösteren önceki araştırmalarla uyumlu (, , ). Yine de sağlık mesleklerinde ciddi oyunlara dair yapılan sistematik derlemede, oyunların bilgi ve beceri açısından geleneksel öğrenme en azından kadar etkili göründüğü, ancak kanıtların genel kalitesinin hâlâ düşük kaldığı sonucuna varıldı ().

Ön ve son müdahale karşılaştırması, her iki meslek grubunda da istatistiksel olarak anlamlı bilgi artışları gösterdi (p < 0,001) ve büyük etki büyüklükleri, GEMAS’ın Kirkpatrick Seviyesi II düzeyinde potansiyel eğitim etkinliğine sahip olabileceğini öne sürdü. Bu bulgular, Wang ve arkadaşlarının () 42 ciddi oyun üzerinden sağlık eğitimi için genellikle olumlu öğrenme sonuçları bildirdiği çalışmalarla, hem de hemşirelik eğitiminde sanal simülasyon üzerine yapılan ve çoğu çalışmada olumlu öğrenme sonuçları bildiren sistematik derlemeyle uyumlu. Chon ve arkadaşları (), EMERGE sanal acil servisi kullanarak tıp öğrencileri arasında doğru yanıtlarda %15,6’lık bir artış bildirdi. GEMAS katılımcıları—uygulayan sağlık profesyonelleri—daha büyük kazanımlar elde etse de, farklı araçlar kullanan çalışmalar arasında karşılaştırmalar dikkatle yapılmalıdır. Ayrıca tıp ve hemşirelik testleri eşitlenmediği için iki grup arasındaki iyileşme miktarı karşılaştırılamaz.

Bu kazanımların büyüklüğü ayrıca çalışma tasarımının ışığında yorumlanmalıdır. Kontrol grubu bulunmadığından, iyileşmenin bir kısmı belirsiz faktörlere atfedilebilir: aynı test oyun öncesi ve sonrası anında uygulandığı için ön test kendisi bir öğrenme olayı olarak işleyebilir ve katılımcıların oyun sırasında dikkatini yönlendirebilir (); anlık son test tutulmayı yakalamaz; ve katılımcılar ciddi oyunlarla ilgili önceki deneyime sahip değildi, bu da yenilik etkisini artırabilir. Gözlenen etki büyüklükleri dolayısıyla, gözlenen etki büyüklükleri olumlu koşullar altında kısa vadeli bilgi kazanımlarını yansıtır, sürdürülebilir öğrenmeyi değil.

İtem düzeyinde performans analizi, en düşük başlangıç puanına sahip soruların—doktorlar arasında Alvarado kriterleri, bilinçli aralıklı intrakraniyal kanama ve prasugrel kontrendikasyonları ile göğüs ağrısında maksimum EKG zamanlaması, hemşireler arasında NIHSS ve qSOFA—en büyük müdahale sonrası kazanımları elde ettiğini gösterdi (Tablo 3). Bu örüntü, GEMAS’ın katılımcıların öğrenme alanında bulunan tanımlanmış bilgi boşluklarını etkili bir şekilde hedefleyebileceğini, buna da yerleşik “tam zamanlı” eğitim kaynaklarının (örneğin notlar, EKG rehberleri, tanı araçları) katkı sağladığını işaret etmektedir. Buna karşın Manchester triyajı öğesi, triyaj hemşire yolunun merkezi bir bileşeni olmasına rağmen hemşireler arasında hiçbir iyileşme göstermedi. Bu durum, triyaj modülünün—birden fazla ayırt edici ve zaman hedefini birleştirmeyi gerektirdiği—gelecek sürümlerde daha açık geri bildirim veya tekrarlı pratik gerektirebileceğini öne sürmektedir. Öğrenme iyileşmesi ile yaş veya mesleki deneyim arasında anlamlı bir korelasyon bulunamadı; bu da faydanın yalnızca daha genç veya daha az deneyimli profesyonellere özgü olmadığını göstermektedir. Ancak küçük örneklem ve dar deneyim aralığı bu çıkarımı sınırlamaktadır.

Kirkpatrick modeli, GEMAS’ın etkinliğini değerlendirmek için yapılandırılmış bir çerçeve sunmuş olup, tıp eğitimindeki yaygın uygulamasıyla da uyumludur. Özellikle I ve II düzeyler, yeni eğitim araçlarının değerini belirlemede kritik olan tatmin, kullanılabilirlik ve öğrenme konularında anında, nicel göstergeler sunar. El Nsouli ve ark. () çoğu disiplinlerarası simülasyon çalışmalarının yalnızca bu düzeylere ulaştığını bulmuş, bu da davranışsal aktarımı (III. düzey) değerlendirmenin zorluğunu vurgulamıştır. Benzer şekilde Cheung ve ark. () modelin cerrahi simülasyon sonuçlarını değerlendirmedeki yararını onaylamış, Johnston ve ark. () ise daha üst düzey değerlendirmelere geçmeden önce erken öğrenme sonuçlarını değerlendirmenin kritik bir ilk adım olduğunu vurgulamıştır. Bu bağlamda, GEMAS’ın değerlendirilmesinde I ve II düzeylere odaklanmak uygun bir ilk adımdır; ancak bu düzeyler yalnız başlarına klinik pratiğe aktarımı kanıtlamaz.

GEMAS’ın acil tıbbın kurulu altın standardı olan yüksek sadakatli simülasyonla karşılaştırılması, ikisinin tamamlayıcı rollerini ortaya koymaktadır. Yüksek sadakatli simülasyon, prosedürel ve ekip tabanlı eğitim için eşsiz gerçekçilik sunarken, maliyet ve sınırlı ölçeklenebilirlik açısından kısıtlanmaktadır. Bu yaklaşımlar arasında, düşük sadakatli simülasyon, seçilmiş bilişsel öğrenme hedeflerinde—özellikle klinik akıl yürütme ve karar verme eğitimi—karşılaştırılabilir eğitim sonuçlarına ulaşabilen, daha az kaynak gerektiren ara bir stratejidir. Bu süreklilik içinde GEMAS, kılavuz tabanlı bilgiye ve tanısal ve terapötik karar vermeye odaklanan erişilebilir bir platformdur. Bu bileşenler klinik akıl yürütmenin parçaları olsa da, bu çalışmada akıl yürütme kendisi ölçülmemiş olup, gelecekteki değerlendirmelerin sanal hasta araçları üzerine yapılan sistematik bir derleme önerisi uyarınca geçerli ölçümler kullanması gerekmektedir (). Son çalışmalar bu entegre yaklaşımı desteklemektedir. Aster ve arkadaşları () acil tıbbın öğretilmesinde sanal hastaları ve yapay zeka özelliklerini içeren ciddi bir oyunun uygulanabilirliğini gösterirken, Chon ve arkadaşları () tıp öğrencilerine klinik akıl yürütmenin öğretilmesinde sanal acil servisin değerini bildirmiştir. Bu bulgular, ciddi oyunların öğrenenleri bilişsel olarak hazırlarken, yüksek sadakatli simülasyonun gelişmiş prosedürel ve işbirliği becerileri için saklandığı hibrit bir eğitim modelini desteklemektedir. Böyle bir modelde, simülasyon tabanlı öğrenmenin temel unsuru olarak kabul edilen yapılandırılmış değerlendirme oturumları da dahil edilmelidir ().

Bu yüksek kullanılabilirlik gözlemlenmesinin birkaç tasarım özelliğini açıklayabileceği belirtiliyor: kurulum gerektirmeyen tarayıcı tabanlı erişim, tıklama veya dokunma ile gezinmeyi sağlayan basit iki boyutlu bir arayüz, acil durum profesyonelleriyle geliştirilen rol odaklı anlatılar ve “CoR” danışmanlığı gibi anlık ihtiyaçlara yönelik gömülü kaynaklar. Geliştirme süreci de önemli dersler verdi. İlk olarak, içerik ve vakaların zorluk düzeyinin ayarlanması için görev yapan profesyonellerle yinelenen doğrulama gerekliydi. İkincisi, geliştirme uzun sürdü ve kaynak açısından yoğun bir süreçti; buna benzer projeler planlanırken bu dikkate alınmalıdır. Üçüncüsü, tam içerik tek oturumda tamamlanması açısından zorlayıcıydı; bu da gelecekteki sürümlerin modüler ve kendi hızıyla ilerleyebileceği, birkaç oturumda kullanılabilir olması gerektiğini gösteriyor. Son olarak, GEMAS’tan farklı olarak Liaw ve arkadaşlarının () geliştirdiği 3 boyutlu sanal ortam ve ER-VIPE programı () gerçek zamanlı işbirlikçi çok disiplinli öğrenme için tasarlanmıştı; sonuncusu sanal simülasyonu ortak değerlendirmeyle birleştiriyor ve acil serviste ekibin performansının arttığını gösteriyordu. Dolayısıyla çok oyunculu çok disiplinli bir modun eklenmesi, GEMAS için doğal bir gelişme oluşturmaktadır.

6. Sınırlamalar

Bu çalışma birkaç kısıtlamayı içermektedir. Tek merkezli bir ön çalışma olup küçük gönüllü örneklemi (n = 22) ve kontrol grubu olmaması, genelleme ve nedensel çıkarım sınırlarını oluşturmaktadır. Katılımcıların sanal ciddi oyunlarla önceki deneyiminin olmaması gözlemlenen öğrenme etkisini artırabileceğinden bu kısıtlama özellikle önem taşımaktadır. Ayrıca oyun öncesi ve sonrası aynı test uygulanması nedeniyle bir test etkisinin dışlanamayacağını ve bireysel oyun süresinin kaydedilmemesi nedeniyle değerlendirme yalnızca Kirkpatrick Seviye I ve II düzeyine, yani tatmin ve bilgi kazanımlarına odaklanmıştır; davranışsal veya klinik sonuçların bağlantısı henüz deneysel olarak doğrulanmamıştır (). Olası bir seçim yanlılığı da söz konusu olabilir; katılımcılar kendilerini seçmiş ve yenilikçi öğrenme yöntemlerine daha yatkın olmaları muhtemeldir. Buna ek olarak, katılımcılar yazarların kurumunda seçilmiş ve kısmen yazarların kendileri tarafından davet edildiğinden, hiyerarşik veya meslektaşlık baskısı hem katılım kararına hem de gönüllü katılımın bilgilendirilmiş onorda belirtilmesine rağmen olumlu tatmin puanlarına etki etmiş olabilir.

Bilgi testleri uzman incelemesinden geçse de resmi olarak doğrulanmamış olup uzunlukları oturumlar içinde oyun için kullanılabilir süreyi azaltmıştır. Bu ön çalışmada elde edilen geri bildirim doğrultusunda, daha sonraki çalışmalar için kullanım amacıyla dört aşamalı Delphi süreciyle yeniden geliştirilmiş, karışık formatlı bir sürüm (çoktan seçmeli, kısa cevaplı ve görsel tabanlı sorular) hazırlanmıştır.

Buna ek olarak, baş yazar hem birincil oyun geliştiricisi hem de katılımcıya katılım, anket uygulaması ve puan tabanlı test değerlendirmesi sorumluluğunu üstlenen araştırmacı olarak görev yapmıştır. Yanlılığı en aza indirmek amacıyla uzman paneli tarafından tanımlanmış standartlaştırılmış puanlama kriterleri, katılımcı kodlarının gizlenmesi ve bağımsız istatistiksel analiz kullanılmış olsa da, test değerlendirmesi için tamamen körleştirilmiş ve bağımsız bir değerlendiricinin olmaması bir yöntemsel kısıtlamayı oluşturmaktadır.

Yapılandırılmış bir değerlendirme aşaması yürütülmemiştir: biçimsel geri bildirim oyunun içine yerleştirilmiş olup, post-testten sonra yalnızca kısa ve yapılandırılmamış bireysel bir değerlendirme gerçekleştirilmiştir. Simülasyon tabanlı öğrenmede değerlendirme aşamasının merkezi rolü göz önüne alındığında (), bu, öğrenmenin pekişmesini azaltmış olabilecek önemli bir kısıtlamadır; gelecekteki uygulamalara yapılandırılmış, ya yönlendirilen ya da dijital bir değerlendirme aşaması dahil edilecektir.

Bu da olsa, çalışma yalnızca anlık öğrenme etkilerini değerlendirmiş olup zaman içinde bilgi koruma düzeyini incelememiştir. Gelecekteki çalışmalar, bilgi korumasını değerlendirmek amacıyla kısa vadeli ve gecikmiş post-müdahale değerlendirmelerini içermeli; ayrıca davranışsal değişimi (Kirkpatrick Seviyesi III) ve daha sağlam tahminler elde etmek için profesyonelle ilgili daha büyük örneklemeler (her grupda yaklaşık 20–30 katılımcı) dahil etmelidir.

7 Sonuçlar

Acil tıp için hikâye temelli ciddi bir oyun olan GEMAS, sağlık profesyonelleri arasında mükemmel algılanan kullanılabilirlik, yüksek memnuniyet ve anlamlı kısa vadeli bilgi iyileşmesi göstermiştir. Yaş veya deneyimle ilişki olmaması, oyunun farklı deneyim düzeylerinde de faydalı olabileceğini düşündürmektedir. Bu sonuçlar, Kirkpatrick Seviyeleri I ve II düzeyinde eğitim değerine dair ön kanıtlar sunmaktadır. Geleneksel simülasyonun tamamlayıcısı olarak, GEMAS ciddi oyunların acil tıp eğitimini ve sürekli profesyonel gelişimi nasıl destekleyebileceğine dair bir örnek oluşturmaktadır.

Gelecekteki araştırmalar, bu bulguları kontrollü çok merkezli çalışmalar, uzun vadeli koruma değerlendirmeleri ve davranışsal ve klinik sonuçların değerlendirilmesi yoluyla doğrulamayı hedeflemeli olup Kirkpatrick modelinin daha yüksek düzeylerine ulaşmalıdır.

Beyanlar

Veri erişilebilirliği beyanı

Çalışmada sunulan özgün katkıların kopyaları makalede/ek materyalde yer almaktadır; ek sorular için ilgili yazarla iletişime geçilebilir.

Etik beyan

İnsanları içeren çalışmalar Consorci Sanitari de Terrassa Etik Kurulu tarafından onaylanmıştır. Çalışmalar yerel mevzuata ve kurumsal gerekliliklere uygun olarak yürütülmüştür. Katılımcılar bu çalışmaya katılmak için yazılı bilgilendirilmiş onaylarını vermiştir.

Yazar katkıları

JP: Kavramsallaştırma, Denetimin, Doğrulama, Yazım – inceleme ve düzenleme. LG: Kavramsallaştırma, Denetimin, Doğrulama, Yazım – inceleme ve düzenleme. EJ-F: Kavramsallaştırma, Formal analiz, Araştırma, Metodoloji, Denetimin, Doğrulama, Görselleştirme, Yazım – inceleme ve düzenleme. CR: Kavramsallaştırma, Denetimin, Doğrulama, Yazım – inceleme ve düzenleme. SJ: Kavramsallaştırma, Denetimin, Doğrulama, Yazım – inceleme ve düzenleme. MC: Denetimin, Doğrulama, Yazım – inceleme ve düzenleme. MM: Kavramsallaştırma, Veri yönetimi, Formal analiz, Araştırma, Metodoloji, Proje yönetimi, Kaynaklar, Yazılım, Denetimin, Doğrulama, Görselleştirme, Yazım – ilk taslak, Yazım – inceleme ve düzenleme.

Çakışma konusu

MM, GEMAS© ciddi oyununun geliştiricisidir ve yazılım ile web uygulaması için tescilli telif hakkına sahiptir. Ancak platform şu anda yalnızca akademik ve araştırma amaçları için kullanılmakta olup ticari sömürü veya maddi kazanç sağlanmamaktadır.

Diğer yazarlar, bu çalışmanın potansiyel bir çakışma konusu olarak değerlendirilebilecek herhangi bir ticari veya maddi ilişki ortamında yürütüldüğünü beyan etmiştir.

Üretken yapay zeka beyanı

Yazarlar, bu makalenin oluşturulmasında üretken yapay zekanın kullanıldığını beyan etmiştir. Yazarlar, üretken yapay zekanın ciddi oyun yazılımı içindeki görsel varlıkların oluşturulması için kullanıldığını beyan etmektedir. Spesifik olarak karakter illüstrasyonları Midjourney (5.2 sürümü; Midjourney, Inc., San Francisco, CA, ABD) kullanılarak oluşturulmuş ve ardından yazarlar tarafından düzenlenmiştir. Claude (Opus 5, Anthropic) yalnızca yazarların zaten taslak haline getirdiği metnin son bir dil kontrolü için kullanılmıştır.

Bu makaleyle birlikte verilen herhangi bir alternatif metin (alt metin), Frontiers tarafından yapay zeka desteğiyle oluşturulmuş olup doğruluğu sağlamak için makul çabalar gösterilmiştir; mümkün olduğunda yazarlar tarafından da gözden geçirilmiştir. Herhangi bir sorun tespit ederseniz, lütfen bizimle iletişime geçin.

Yayıncının notu

Bu makalede ifade edilen tüm iddialar yalnızca yazarlara aittir ve gerek afili oldukları kuruluşları, gerekse yayıncıyı, editörleri ve değerlendiricileri yansıtmayabilir. Bu makalede değerlendirilebilecek herhangi bir ürün veya üreticisinin yapabileceği herhangi bir iddia, yayıncı tarafından garanti edilmez veya desteklenmez.

Ek materyal

Bu makalenin Ek Materyali şu çevrimiçi adreste bulunabilir: https://www.frontiersin.org/journals/medicine/articles/10.3389/fmed.2026.1949716/full#supplementary-material

Özet

Anahtar kelimeler

acil servis, oyunlaştırma, Kirkpatrick, tıbbi eğitim, hemşirelik eğitimi, ciddi oyun, simülasyon

Atıf

Mohamed Mimun M, Campayo M, Padró Vellvé J, Jiménez Jiménez S, Gozalbo Nieto L, Romero Rascón C ve Jovell-Fernández E (2026) Doktor ve hemşirelerin eğitimi için sanal ciddi bir oyunun konseptinin kanıtlanması: GEMAS projesinin tasarımı ve geliştirilmesi. Front. Med. 13:1949716. doi: 10.3389/fmed.2026.1949716

Alınan

27 Temmuz 2026

Düzeltme

25 Ekim 2026

Kabul

30 Ekim 2026

Yayın

16 Kasım 2026

13 – 2026

Ihsen Zairi, Habib Hospital Thameur, Tunus

Kawin Dhanakoses, Chulalongkorn Üniversitesi, Tayland

Nicola Iosca, Careggi Üniversitesi Hastanesi, İtalya

© 2026 Mohamed Mimun, Campayo, Padró Vellvé, Jiménez Jiménez, Gozalbo Nieto, Romero Rascón ve Jovell-Fernández.

Bu makale, Yaratıcı Ortaklıklar Atıf Lisansı (CC BY) kapsamında açık erişim olarak dağıtılmaktadır. Başka forumlarda kullanım, dağıtım veya yeniden üretim, orijinal yazarların ve telif hakkı sahiplerinin tanınması ile bu dergideki orijinal yayının atıf yapılması koşuluyla, kabul görmüş akademik uygulamalara uygun olarak izne tabidir. Bu koşullara uymayan hiçbir kullanım, dağıtım veya yeniden üretim izne tabidir.

*İletişim: Munir Mohamed Mimun munirholmes@hotmail.com

Bu makalede ifade edilen tüm iddialar yalnızca yazarların kendi görüşleridir ve bağlı oldukları kuruluşların, yayıncının, editörlerin ve değerlendiricilerin görüşlerini yansıtmayabilir. Bu makalede değerlendirilebilecek her türlü ürün veya üreticisinin yapabileceği her türlü iddia, yayıncı tarafından garanti edilmez veya desteklenmez.

Frontiers | Proof of concept for a virtual serious game for the training of doctors and nurses: design and development of the GEMAS project
Frontiers | Proof of concept for a virtual serious game for the training of doctors and nurses: design and development of the GEMAS project
İlginizi Çekebilir: İdiopatik Granümatöz Mastit için İntrahareal Kortikosteroidlerin Etkinliği ve Güvenliği: Sistematik Bir İnceleme ve Ağ Meta-Analizi →
Kaynak: Frontiersin ↗
BENZER İNCELEMELER

İlgili Diğer Rehberler