GÜNCEL YAYIN Koruyucu Hekimlik, Yaşam Tarzı Tıbbı ve Hücresel Biyoloji
📅 17 Kasım 2026 · Bağımsız Editoryal Ağ
Dahiliye

Frontiers | Baziler arter yer değiştirmesi ile akut posterior dolaşım enfarktüsü arasındaki korelasyon analizi

✍️ Editör Masası • 📅 16 Kasım 2026 • ⏱️ 28 dk okuma
Frontiers | Baziler arter yer değiştirmesi ile akut posterior dolaşım enfarktüsü arasındaki korelasyon analizi

Özet

Arka Plan:

Vertebrobaziler sistem, posterior kan dolaşımının ana kan kaynağıdır ve baziler arter kıvrımlılığı yaygın bir morfolojik varyasyondur. Önceki çalışmalar, baziler arter kıvrımının posterior kan dolaşımı enfarktüsü (PCI) riskini artırabileceğini öne sürmüştür. Bu çalışma, akut iskemik inme hastaları arasında baziler arter yer değiştirme mesafesi ile posterior kan dolaşımı enfarktüs fenotipi arasındaki ilişkiyi değerlendirmiştir.

Yöntemler:

Bu retrospektif çalışmaya, tam klinik ve görüntüleme verilerine sahip 380 akut serebral enfarktüs hastası dahil edilmiştir. Bunlardan 154’ünde PCI kaydedilmiş, 226’sı ise anterior kan dolaşımı karşılaştırma grubunu oluşturmuştur. Lojistik modeller, sürekli yer değiştirmeyi ve keşifsel 0, >0–4.3 ve >4.3 mm aralıklarını değerlendirmiş; tekrarlanan çapraz doğrulamada ayrı eğilim analizleri ve yalnızca eğitim amaçlı kesme noktası seçimi uygulanmıştır.

Bulgular:

Her 1 mm’lik yer değiştirmeye karşılık gelen tam ayarlanmış olasılık oranı (OR) 1.21 (%95 GA, 1.13–1.29) olarak bulunmuştur. 0, >0–4.3 ve >4.3 mm aralıklarındaki PCI oranları sırasıyla %23.0, %40.3 ve %66.9 idi; üst aralık ile sıfır arasındaki ayarlanmış OR 6.76 (%95 GA, 3.72–12.31) olarak hesaplanmıştır. >4.3 mm kuralının duyarlılığı %55.2, özgüllüğü ise %81.4 olup, katman dışı ortalama değerler %54.6 ve %81.3 olarak bulunmuştur. Yeniden tahmin edilen üst üçte bir sınırı, bootstrap örneklemelerinin orta %95’lik aralığında 2.8 ila 6.1 mm arasında değişmiştir.

Sonuç:

Daha fazla yer değiştirmenin, bu seçilmiş akut inme popülasyonunda kaydedilen anterior kan dolaşımı yerine posterior kan dolaşımı enfarktüs fenotipi ile ilişkili olduğu görülmüştür. Sıfırı koruyan aralıklar ve keşifsel >4.3 mm referansı, prospektif değerlendirme için zenginleştirilmiş bir alt grup tanımlasa da, bir dışlama testi veya tedavi eşiği oluşturmamaktadır.

1 Giriş

Küresel inme insidansı nispeten yüksek kalmakta olup, iskemik serebrovasküler hastalık vakaların %80’ini oluşturmaktadır. Bunların arasında, iskemik serebrovasküler hastalığı olan hastaların beşte birinden fazlası posterior kan dolaşımı enfarktüsü (PCI) ile başvurur (). PCI, hızlı hastalık ilerlemesi ve yüksek risk ile karakterizedir (). Ayrıca, serebral enfarktüsü olan birçok hastada tespit edilebilir vasküler daralma veya tıkanıklık kanıtı bulunmadığı gibi, kardiyojenik emboli veya serebrovasküler daralma belirtileri de görülmemektedir. Ancak, serebral damarların dijital çıkarma anjiyografisinde (DSA) sıklıkla aşırı vasküler kıvrımlılık tespit edilmektedir. Önceki araştırma bulguları () ile birlikte bu gözlemler, vasküler kıvrımlılığın inme için önemli bir risk faktörü olabileceğini göstermektedir.

Araştırmalar, Baziler Arter Dolikoektazisinin (BAD), akut posterior kan dolaşımı iskemisi olan hastalarda tekrarlayan beyin sapı enfarktüsü riskini artırdığını göstermektedir. Olası bir mekanizma, baziler arterin (BA) kıvrımının neden olduğu hemodinamik değişiklikler olabilir (). Önceki çalışmaların çoğu, BA kıvrımlılığını özel bir müdahale gerektirmeyen doğuştan gelen bir vasküler varyasyon olarak değerlendirmiştir. Ancak, birkaç kesitsel ve vaka-kontrol çalışması, BA kıvrımlılığı ile BADE’nin ilerlemesi ve posterior kan dolaşımı enfarktüsünün (PCI) ortaya çıkışı arasında anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir (, ). Bu ilişki, posterior kan dolaşımındaki hemodinamik değişikliklere, anormal kan perfüzyonuna ve ardından gelişen aterosklerotik plak oluşumuna atfedilebilir (). Bir klinik çalışma, vertebrobaziler daralması olmayan hastalar arasında BA kıvrımlılığı ile PCI arasında bir ilişki bildirmiştir (). Mevcut araştırmalar, önemli BA kıvrımlılığının lokalize ateroskleroz ve hatta önemli BA daralmasına yol açabileceğini doğrulamıştır. Ancak, vertebrobaziler daralma oluşmadan önce, BA kıvrımlılığı esas olarak beyin sapı perforan arterlerini etkileyerek PCI’nin ortaya çıkmasına katkıda bulunur (). Aynı zamanda, araştırmacılar önemli BA kıvrımlılığının PCI sonrası kalıcı baş dönmesi ve dengesizlik riskini artırdığını, bu durumun düşme riskini yükselttiğini ve yaşam kalitesini azalttığını keşfetmişlerdir (). Posterior kan dolaşımındaki hemodinamik değişiklikler de kritik bir rol oynayabilir. Vasküler kıvrımlılığın şiddeti, hemodinamik bozulmanın derecesiyle doğrudan ilişkilidir (). Ayrıca, kıvrımlı bir BA, mekanik çekme yoluyla perforan arterlerde deformasyona neden olarak yavaş ve azalmış kan akışına yol açabilir. Bu faktörler, posterior kan dolaşımının yetersiz perfüzyonuna ve sonuç olarak posterior kan dolaşımı enfarktüsüne katkıda bulunabilir ().

Baziler arter kıvrımlılığı araştırılmış olsa da, akut iskemik inme hastaları arasında kantitatif orta çizgi yer değiştirmesinin anterior yerine posterior enfarktüs fenotipi ile ilişkisi daha az anlaşılmıştır. Bu nedenle, bu çalışma kapsamlı bir değerlendirme için farklı kovaryat ayarlamalarına sahip çoklu lojistik regresyon modelleri, segmentli lojistik regresyon modelleri ve eğilim skoru eşleştirme modelleri oluşturmaktadır.

2 Materyaller ve Yöntemler

2.1 Çalışma Popülasyonu

Bu retrospektif çalışma için veriler, Ocak 2022 ile Temmuz 2024 arasında Tianjin Dördüncü Merkez Hastanesi Nöroloji Bölümü’ne yatırılan ve manyetik rezonans anjiyografi (MRA) veya kraniyoservikal bilgisayarlı tomografi anjiyografisi (CTA) ile baziler arter yer değiştirme mesafesi ölçülen akut serebral enfarktüs hastalarının tam biyokimyasal indekslerinden ve klinik verilerinden elde edilmiştir. Veri toplama, Helsinki Deklarasyonu’nun etik ilkelerine sıkı sıkıya bağlı olarak gerçekleştirilmiş ve Tianjin Dördüncü Merkez Hastanesi Etik Komitesi tarafından onaylanmıştır (Onay No.: SZXLL-2022-K058). Veri toplama öncesinde tüm katılımcılardan veya yasal temsilcilerinden yazılı bilgilendirilmiş onam alınmıştır. Çift veri girişi ve çapraz kontrol prosedürü kullanılmış, katılımcı gizliliğini korumak için veriler şifrelenmiş olarak saklanmıştır.

Dahil olma kriterleri: (1) Tanının, akut iskemik inme hastalarının erken yönetimi için 2018 Amerikan Kalp Derneği/Amerikan İnme Derneği kılavuzlarıyla uyumlu olması (). (2) Akut serebral enfarktüsün kraniyal difüzyon ağırlıklı görüntüleme (DWI) ile değerlendirilmesi; posterior kan dolaşımı etkilenmesi, analitik karşılaştırma için uygunluğu değil, PCI sonucunu tanımlamıştır. Sınıflandırma, Oxfordshire Topluluk İnme Projesi çerçevesini kullanmıştır (). Kraniyal DWI’de çapı >2 mm olan lezyonlar enfarktüs olarak tanımlanır. (3) Hastaların yatıştan sonraki 7 gün içinde kraniyal manyetik rezonans görüntüleme (MRI) ve baş/boyun anjiyografisi (MRA veya CTA) tamamlaması gerekmektedir. (4) Muayenelere işbirliği yapma ve durumu doğru bir şekilde tanımlama yeteneği. Dışlama Kriterleri: (1) Kraniyal MRI veya baş/boyun anjiyografisine (MRA veya CTA) tabi tutulamama. (2) Eksik klinik veriler. (3) Eş zamanlı intrakraniyal kanama. (4) Şiddetli enfeksiyon veya kardiyak, hepatik veya renal yetmezliğin varlığı. Analitik veri seti 154 PCI kaydı ve 226 anterior kan dolaşımı karşılaştırma kaydını içermekte olup, sırasıyla PCI = 1 ve PCI = 0 olarak kodlanmıştır; tüm katılımcılarda akut enfarktüs mevcuttu. Sürekli DBA birincil maruziyetti; keşifsel ikincili analizler <6.82-ye-karşı- ≥ 6.82-mm kontrastını ve üç aralığı kullandı: DBA = 0 mm, 0 < DBA ≤ 4.3 mm ve DBA > 4.3 mm (Şekil 1).

2.2 Klinik Veri Toplama

Çalışma verileri uzman klinisyenler tarafından çıkarılmış olup demografik özellikleri; kaydedilen PCI’yi, baziler arter yer değiştirmesini, bilateral vertebral arter çaplarını ve ikili Fazekas göstergesini; laboratuvar indekslerini; ve NIHSS, hipertansiyon, diyabet, sigara ve alkol kullanımı göstergelerini içermektedir. Analizler çalışma kod kitabını takip etmiş (cinsiyet: 0 = erkek, 1 = kadın) ve laboratuvar değerleri belgelenmemiş birim dönüşümü olmaksızın kaydedildiği ölçeklerde korunmuştur. NIHSS, kaydedilen nörolojik defisit skoru olarak korunmuştur; bu skor mevcut enfarktüsü yansıtma ihtimali nedeniyle, NIHSS’yi dışlayan analizler de gerçekleştirilmiştir.

2.3 Görüntüleme Verilerinin Edinilmesi

Kullanılan MRI/MRA veri toplama protokolünde 3.0 T Philips tarayıcısı kullanıldı. Difüzyon ağırlıklı görüntüleme (DWI), 3400/102 ms tekrar/sıçrama süresi ve 5 mm kesim kalınlığı ile aksiyel düzlemde gerçekleştirildi. MRA ise 25/7 ms tekrar/sıçrama süresi ve 0.6 mm kesim kalınlığına sahip üç boyutlu zaman-uygunlu (TOF) sekansıyla yapıldı. Baziler arterin (BA) ve vertebral arterlerin (VA) geometrik parametreleri arka-ön projeksiyonunda değerlendirildi. Philips görüntü işleme istasyonu kullanılarak baziler arter yer değiştirme mesafesi (DBA), baziler arter çapı (BAD), Fazekas skoru ve serebral enfarktın konumu ölçüldü. Fazekas derecelendirmesi kaydedilen ikili gösterge olarak analiz edildi; temel sıralı skorlar analitik veri setine dahil edilmedi. DBA, yeniden oluşturulmuş anjiyografik görüntülerde, en büyük yer değiştirmenin görüldüğü seviyede baziler arterin merkezinden anatomik orta çizgiye olan mesafe olarak ölçüldü. Akut serebral enfarktın konumu DWI/ADC veya T2W/FLAIR görüntülerinde belirlendi. Tüm vasküler görüntüler iki deneyimli nöroradyolog tarafından bağımsız olarak değerlendirildi. Anlaşmazlık durumlarında, 10 yıldan fazla deneyime sahip kıdemli bir radyolog nihai kararı verdi. Okuyucuya özgü ölçümler ve körleme durumu analitik veri setinde saklanmadığından, gözlemciler arası uyumun nicel olarak değerlendirilmesi mümkün olmadı. Hasta düzeyindeki modalite etiketleri de analitik veri setinde yer almadığı için modaliteye özgü analizler yapılmadı. Ek Şekil S1, merkezden orta çizgiye ölçümü göstermekte ve bunu BA kökeninden bifurkasyona kadar olan referans çizgisine göre ölçülen bükülmekten ayırmaktadır.

2.4 Klinik sonuçlar

Sonuç, akut enfarkt başlangıcında kaydedilen posterior veya anterior dolaşım enfarkt fenotipiydi; takip sırasında ortaya çıkan yeni inme değil. Analitik veri seti akut serebral enfarktı olan 380 hastayı içeriyordu: 154’ünde posterior dolaşım enfarktı (PCI = 1) ve 226’sında posterior dolaşım enfarktı olmayan (PCI = 0) vakalar bulunuyordu. Hem anterior hem de posterior alanları etkileyen enfarktlar analitik veri setinde ayrı olarak tanımlanmamıştı; bunların sıklığı ve orijinal sınıflandırması doğrulanamadı.

2.5 İstatistiksel analiz

Sürekli değişkenler ortalama ve standart sapmalarla özetlendi; medyanlar ve interkuartil aralıklar ise ek materyalde ayrıca sunuldu. Kategorik değişkenler sayı ve yüzdeler olarak raporlandı. Tablo 1’de Welch t-testleri ve Pearson ki-kare testleri kullanılırken, ekteki PCI durumu karşılaştırmasında Mann–Whitney U ve Fisher kesin testleri uygulandı; tüm başlangıç p değerleri tanımlayıcı niteliktedir. Lojistik regresyon, dahil edilen akut enfarkt hastaları arasında yer değiştirme ile kaydedilen posterior veya anterior dolaşım enfarkt fenotipi arasındaki ilişki için olasılık oranlarını (OR) ve %95 güven aralıklarını (GA) tahmin etti. Üç model oluşturuldu: Model 1 düzeltmesizdi; Model 2 cinsiyet, hipertansiyon, diyabet, sigara ve alkol tüketimine göre düzeltildi; Model 3 ise yaş, glikozile hemoglobin, ürik asit, üre, kreatinin, toplam kolesterol, trigliseritler, düşük yoğunluklu lipoprotein, yüksek yoğunluklu lipoprotein, homosistein, nötrofil yüzdesi, NIHSS skoru, sağ vertebral arter çapı, sol vertebral arter çapı ve Fazekas derecelendirmesine göre ek düzeltmeler içeriyordu. Kovaryant setleri tek değişkenli anlamlılık taraması yapılmadan belirlendi; ek modeller dokuz klinik/morfolojik kovaryantı kullandı veya NIHSS ya da fazladan lipid bilgilerini dışladı. Kısıtlanmış kübik spline’lar 0, 4.4, 8.6 ve 12.5 mm’de dört farklı düğüm kullanılarak, sıfır ağırlıklı maruziyet dağılımında tekrarlanan düğümlerden kaçınıldı; iç içe olabilirlik oranı testleri genel ilişkiyi doğrusallıktan farklı olarak ayırdı. Cezalı-binom GAM, bir duyarlılık eğrisi sağladı, ancak ortak pürüzsüz terim testi yalnızca doğrusallık dışılığı test olarak yorumlanmadı. Sürekli menteşe modelleri sabit 6.82-mm sınırını değerlendirdi ve açıkça tanımlanmış 1.00–10.00-mm’lik bir gridde arama yaptı; 500 hasta bootstrap’ı kırılma noktasını yeniden seçerken, 500 parametrik-sıfır bootstrap’ı tüm aramayı tekrarladı (). Altı keşifsel etkileşim testi klinik/morfolojik düzeltme setini ve Benjamini–Hochberg düzeltmesini kullandı.

Özellik Baziler arter mesafesi_grubu p-değeri
[0, 6.82) [6.82, 12.5]
N = 285 N = 95
Yaş (yıl) 67 ± 9 69 ± 10 0.2001
HbA1c (%) 6.36 ± 1.47 6.82 ± 1.80 0.0251
UA (μmol/L) 317 ± 87 320 ± 81 0.7471
Üre (mmol/L) 6.03 ± 2.22 6.17 ± 2.66 0.6481
Kreatinin (μmol/L) 82 ± 28 84 ± 34 0.6291
TC (mmol/L) 4.60 ± 1.04 4.40 ± 1.00 0.0961
TG (mmol/L) 1.69 ± 1.01 1.58 ± 0.89 0.3401
LDL (mmol/L) 2.72 ± 0.80 2.56 ± 0.77 0.0871
HDL (mmol/L) 1.07 ± 0.26 1.04 ± 0.22 0.1691
Homosistein (μmol/L) 15 ± 9 15 ± 6 0.4701
RC (mmol/L) 0.82 ± 0.44 0.81 ± 0.38 0.8521
Nötrofil yüzdesi (%) 67 ± 13 67 ± 9 0.9521
NIHSS skoru 1.67 ± 2.62 2.23 ± 3.38 0.1451
RVA çapı (mm) 2.70 ± 0.71 3.18 ± 0.69 <0.0011
LVA çapı (mm) 2.64 ± 0.73 3.13 ± 0.71 <0.0011
Baziler arter mesafesi (mm) 1.1 ± 1.9 9.5 ± 1.5 <0.0011
Cinsiyet, n (%) 0.4742
Erkek 86 (30.2%) 25 (26.3%)
Kadın 199 (69.8%) 70 (73.7%)
Hipertansiyon, n (%) 0.3242
Hayır 31 (10.9%) 7 (7.4%)
Evet 254 (89.1%) 88 (92.6%)
Diyabet, n (%) 0.3112
Hayır 131 (46.0%) 38 (40.0%)
Evet 154 (54.0%) 57 (60.0%)
İçki tüketimi, n (%) 0.5942
Hayır 147 (51.6%) 52 (54.7%)
Evet 138 (48.4%) 43 (45.3%)
Sigara, n (%) 0.2862
Hayır 135 (47.4%) 51 (53.7%)
Evet 150 (52.6%) 44 (46.3%)
Fazekas derecelendirmesi, n (%) 0.0192
Hayır 45 (15.8%) 6 (6.3%)
Evet 240 (84.2%) 89 (93.7%)
PCI, n (%) <0.0012
Hayır 194 (68.1%) 32 (33.7%)
Evet 91 (31.9%) 63 (66.3%)

1Welch İki Örneklem t-testi; 2Pearson Ki-kare testi; heterojen birim raporlamasına sahip laboratuvar belirteçleri için birimler kaynak veride belirtildiği gibi sunulmuş ve ham değerler birim dönüşümü yapılmadan analiz edilmiştir.

HbA1c, glikozile hemoglobin; UA, ürik asit; TC, toplam kolesterol; TG, trigliseritler; LDL, düşük yoğunluklu lipoprotein kolesterolü; HDL, yüksek yoğunluklu lipoprotein kolesterolü; RC, kalıntı kolesterol; NIHSS, Ulusal Sağlık Enstitüleri İnme Skoru; RVA/LVA, sağ/sol vertebral arter; PCI, posterior dolaşım enfarktı.

Sabit sınırlı eğilim analizi için maruziyet DBA ≥ 6.82 ile <6.82 mm olarak tanımlandı; eğilim skorları yaş, cinsiyet, hipertansiyon, diyabet, sigara kullanımı, alkol tüketimi, bilateral vertebral arter çapları ve ikili Fazekas göstergesini içerdi, ancak PCI veya NIHSS’yi içermedi. Eksiksiz 1:2 en yakın komşu kümeleri, logit skorunun 0.2 örneklem standart sapması kaliperi kullanılarak, azalan eğilim skoru sırasına göre yedeksiz olarak seçildi (). Mutlak standartlaştırılmış ortalama fark hedefi <0.10 idi ve her denge hesaplamasında tam kohortun birleşik standart sapmaları kullanıldı. Eşleştirilmiş sonuçlar için kümeleşmiş lojistik modeller, koşullu lojistik regresyon ve tam küme bootstrap aralıkları kullanıldı; örtüşme ağırlıklı karşılaştırmalar ise eğilim skorunun yeniden uyarlanmasıyla hasta bootstrap’u uyguladı (). Görünür AUC’ler model tahmin vektörlerinden tahmin edildi; sabit doğrusal modeller için DeLong aralıkları ve 500 bootstrap iyimserlik düzeltmesi uygulandı (, ). Analizlerde Python 3.13.5, NumPy 2.3.5, SciPy 1.17.0, scikit-learn 1.8.0 ve statsmodels 0.14.6 kullanıldı (tohumlar 20260914 ve 20260915); ek materyalde model matrisleri, yeniden örnekleme birimleri ve kaynak veri sınırlamaları belirtilmiştir.

Keşif amaçlı medyan, tertil ve çeyrek sınırları doğrusal enterpolasyonlu kantiller (R türü 7) kullanılarak tahmin edildi ve aynı ölçümler birlikte korundu (). Tam örneklem tertil sınırları olan 0 ve 4.3 mm, DBA = 0 mm, 0 < DBA ≤ 4.3 mm ve DBA > 4.3 mm şeklinde birbirini dışlayan katmanları tanımladı; kaydedilen sıfır mesafe referans olarak alındı. Grup boyutlarının eşit olmasını sağlamak için eşleşmeler bölünmedi ve yalnızca pozitif kantiller sıfırlar ayrı bir kategori olarak korunarak incelendi. Model 1–3’te katman göstergeleri sürekli DBA terimini değiştirdi, ancak ilgili ayarlama kümeleri değişmeden kaldı. Genel kategorik ilişkiler, ilgili kovaryat-sadece modele karşı olabilirlik oranı testleri kullanılarak değerlendirildi; eğilim testleri her katmana medyan DBA’sını atadı ve komşu Model 3 karşılaştırmaları her gruplama şeması içinde Wald testleri ve Holm düzeltmesi kullanıldı. PCI oranlarına Wilson %95 GA’ları eşlik etti. 6.82-mm sınırı kohortun 75. persentilinden türetildi ve orijinal analizimizde bu hassasiyetle raporlandı; keşif amaçlı üst çeyrek karşılaştırmaları için de korundu. Üst tertil sınırı olan 4.3 mm, üst çeyrek sınırı olan 6.82 mm ve olabilirlik tarafından seçilen menteşe kırılma noktası ayrı keşifsel spesifikasyonları temsil ediyordu.

İşlem karakteristik analizleri için DBA > 4.3 mm, tüm DBA ≤ 4.3 mm ile karşılaştırıldı; bu, üç kategorili modeldeki sıfır mesafe katmanından farklı bir referanstı. Aday kurallar üst tertil veya üst çeyrek sınırını, maksimum Youden J’yi veya ≥%80 özgüllüğü kullandı ve 6.82-mm sabit kuralı karşılaştırma olarak kullanıldı; hiçbir kural bir ilişki p değerini en aza indirerek seçilmedi. İki bin PCI’ye göre katmanlanmış hasta bootstrap’u, veriden türetilmiş sınırları yeniden tahmin etti ve beş katlı çapraz doğrulamanın 100 tekrarı her sınırı yalnızca eğitim katmanları içinde seçti (). Dokuz kovaryatlı olasılık modelleri ve varsayımsal ek görüntüleme incelemesi net faydası, katman dışı tahminleri kullandı; tekrarlanan bölünme yüzdelik aralıkları değişkenliği tanımlar, popülasyon güven aralıklarını değil (). >4.3’e karşı- ≤ 4.3-mm eğilim skoru, aynı dokuz kovaryat, kaliper ve denge hedefi kullanılarak ayrı olarak uyarlandı; 1:1/1:2 eşleştirme ve örtüşme ağırlıklandırması yeniden gerçekleştirildi ve örtüşme ağırlıklı aralıklar için 1,000 eğilim-skoru yeniden uyarlanmış hasta bootstrap’u uygulandı.

Bu analizlerde kullanılan tüm değişkenler dahil edilen 380 hasta için eksiksizdi ve hiçbir imputasyon yapılmadı. Ek sayısal kontroller Python 3.12.14, NumPy 2.3.5 ve SciPy 1.17.0 kullanılarak gerçekleştirildi; maksimum olabilirlikli lojistik tahmin ve ters bilgi Wald aralıkları uygulandı.

3 Sonuçlar

3.1 Başlangıç özellikleri

Tüm 380 hasta birincil analize dahil edildi; tarihsel mesafe karşılaştırması DBA < 6.82 mm olan 285 hasta ve DBA ≥ 6.82 mm olan 95 hastadan oluşuyordu. Ortalama yaş 67.42 ± 8.87 yıl idi; 111 erkek ve 269 kadın hasta vardı; PCI 154 hastada ( %40.5) kaydedildi. <6.82-mm grubuna kıyasla, ≥6.82-mm grubunda HbA1c daha yüksekti (6.82 ± 1.80%’ye karşı 6.36 ± 1.47%; p = 0.025), sağ ve sol vertebral arter çapları daha büyüktü (3.18’e karşı 2.70 mm ve 3.13’e karşı 2.64 mm; her ikisi de p < 0.001), Fazekas = 1 kayıtları daha fazlaydı (%93.7’ye karşı %84.2; p = 0.019) ve PCI oranı daha yüksekti (63/95 [ %66.3]’e karşı 91/285 [ %31.9]; p < 0.001; Tablo 1). Hiçbir sayısal hücre eksik değildi, ancak 191 yer değiştirme değeri sıfırdı ve medyan 0 mm idi; kodlama, kaydedilen aralıklar, PCI durumu özellikleri ve maruziyet dağılımları Ek Tablolar S1, S2 ve Ek Şekil S2’de belgelenmiştir. Şekil 1, 191/62/127 hastalıkantil katmanlarını, sırasıyla 79 ve 88 eksiksiz 1:2 küme koruyan ayrı 6.82-mm ve >4.3-mm eşleştirme analizlerinden ayırır; bunlar aynı kohortun örtüşen alt kümeleridir, bağımsız doğrulama örnekleri değil.

3.2 Klinik sonuçlar

Basiler arter yer değiştirmesi, üç ayarlama kümesinin tamamında kaydedilen PCI ile pozitif ilişkiliydi (Ek Tablo S3). Tam ayarlanmış Model 3’te, her 1 mm başına OR 1.21 idi (%95 GA, 1.13–1.29; p < 0.001) ve keşif amaçlı ≥6.82’ye karşı- < 6.82-mm OR’si 3.92 idi (%95 GA, 2.20–6.98; Ek Tablolar S3, S4). Maksimum Model 2 VIF 1.72 iken, toplam kolesterol ve LDL kolesterol Model 3’te sırasıyla 9.09 ve 7.28’e ulaştı (Ek Tablolar S5, S6; Ek Şekil S3). Görünür AUC’ler 0.711, 0.714 ve 0.775 idi; Model 3 iyimserlik düzeltmesinden sonra 0.723’e düştü ve iyimserlikle düzeltilmiş kalibrasyon eğimi 0.747 olarak bulundu, bu da tahminsel yorumlamayı sınırladı (Ek Tablolar S7, S8; Ek Şekiller S4, S5).

Dört düğümli spline genel bir yer değiştirme ilişkisini destekledi (p < 0.001), ancak ayarlanmış doğrusallık dışılığı belirsizdi (p = 0.072); üç ve beş düğümle sırasıyla 0.037 ve 0.167’ye değişti (Ek Tablo S9; Ek Şekil S6). Şekil 2A, hem doğrusal-logit hem de spline modellerinde daha büyük mesafelerde daha yüksek standartlaştırılmış PCI oranlarını gösterir; spline’ın üst aralığın sonunda belirsizliği daha geniştir. GAM’in pürüzsüz etkin serbestlik dereceleri 2.016 idi; anlamlı koşullu ortak pürüzsüzlük testi doğrusallık dışılığını bağımsız olarak kanıtlamadı ve işaretli katsayılar ile tam pürüzsüzlük araması Ek Tablolar S10–S12 ve Ek Şekil S7’de raporlanmıştır.

Sabit 6.82-mm sınırında, Model 3’te milimetre başına OR’ler sınırın altında 1.33 idi (%95 GA, 1.18–1.49) ve sınırın üzerinde 0.97 idi (0.77–1.24); menteşe’ye karşı-doğrusal p değeri 0.066 idi, bu da kovaryat ayarlamasından önceki 0.016’ya kıyasla daha yüksekti (Tablo 2; Ek Tablo S13). Bu nedenle Şekil 2B, sabit bir menteşeye bağlı olarak belirgin bir düzleşmeyi gösterir, ancak bir plato veya koruyucu üst segment etkisi kanıtlamaz. Olabilirlik profili 4.70 mm’yi seçti (Şekil 3A), ancak yeniden tahmin edilen kırılma noktaları bootstrap’ların orta %95’i boyunca 1.00–10.00 mm aralığını kapsadı ve 500 seçimin 66’sı bir arama-ağı sınırında gerçekleşti (Şekil 3B). Arama ile kalibre edilen p değeri 0.078 idi ve bu da istikrarlı bir biyolojik kırılma noktası için kanıt sunmadı (Ek Tablolar S14, S15; Ek Şekil S8). Sabit alternatif bölünmeler pozitif yüksek’e karşı-düşük ilişkiler üretti, ancak benzersiz bir doygunluk noktası belirlemedi (Ek Tablo S16; Ek Şekil S9).

Uyarlama Segment: her 1 mm başına OR (%95 GA) Wald P
Model 1 Aşağıda 1.35 (1.22–1.50) <0.001
Model 1 Üstte 0.93 (0.75–1.16) 0.538
Model 3 Aşağıda 1.33 (1.18–1.49) <0.001
Model 3 Üstte 0.97 (0.77–1.24) 0.834

Şekil 4, incelenen alt gruplarda pozitif yer değiştirme ilişkilerini göstermektedir; milimetre başına cinsiyete özgü OR’lar erkeklerde 1.17 (%95 GA, 1.04–1.32) ve kadınlarda 1.20 (1.12–1.28) olarak bulunmuştur. Cinsiyet etkileşiminin p değeri 0.733 iken, yanlış keşif oranına göre düzeltilmiş altı etkileşim q değerinin tamamı 0.794 olarak bulunmuş olup cinsiyete özgü etkiler için hiçbir kanıt sağlanmamıştır (Ek Tablo S17; Ek Şekil S10).

Tarihsel 6.82 mm değeri bu segmentli analizde sabit tutulmuştur. Üst segmentin GA’ları, doğrusal ve menteşe katsayıları arasındaki kovaryasyonu içerir. Koşullu menteşe-doğrusal p değeri Model 1 için 0.016 ve Model 3 için 0.066’dır. Bu testler veriye bağlı kesme noktası seçimini hesaba katmaz; bkz. Ek Tablolar S14, S15.

3.3 Duyarlılık analizi

6.82-mm karşılaştırması için eşleştirme, 79 tam sette 79 yüksek yer değiştirme ve 158 düşük yer değiştirme hastasını korumuştur; yaş denge hedefinin biraz üzerinde kalmıştır (|SMD| = 0.103), diğer sekiz eğilim kovaryabli ise 0.022–0.063 aralığında |SMD| değerlerine sahipti (Tablo 3). Şekil 5, sağ ve sol vertebral arter çapı dengesizliklerinin sırasıyla 0.683 ve 0.682’den 0.059 ve 0.062’ye düştüğünü göstermektedir; HbA1c dahil olmak üzere eğilim dışı kovaryablarda dengesizlikler devam edebilmiştir (|SMD| = 0.353; Ek Tablolar S18–S20, Ek Şekiller S11, S12). Ayrı Fazekas tanımlı örneklem 153 kayıt ve 55 PCI vakası içermekteydi; tam kohort ve seçilmiş örneklem için Fisher p değerleri sırasıyla 0.021228 ve 0.073762 iken, ilgili kontingans tablosu sonuçları Ek Tablolar S21–S24 ve Ek Şekil S13’tedir.

Değişken DBA <6.82 mm
(n = 158)
DBA ≥6.82 mm
(n = 79)
Eşleştirmeden sonra |SMD|
Yaş (yıl) 68.21 ± 8.35 67.27 ± 9.48 0.103
Kadın (kod 1) 120/158 (%75.9) 59/79 (%74.7) 0.028
Hipertansiyon 145/158 (%91.8) 72/79 (%91.1) 0.022
Diyabet 86/158 (%54.4) 45/79 (%57.0) 0.051
Sigara kullanımı 80/158 (%50.6) 38/79 (%48.1) 0.051
Alkol kullanımı 79/158 (%50.0) 37/79 (%46.8) 0.063
Sağ VA çapı (mm) 3.00 ± 0.65 3.04 ± 0.64 0.059
Sol VA çapı (mm) 3.00 ± 0.64 3.05 ± 0.68 0.062
Fazekas göstergesi 144/158 (%91.1) 73/79 (%92.4) 0.041

≥6.82-mm eşleştirilmiş örneklemde, klinik/morfolojik olarak ayarlanmış OR’lar yüksek yer değiştirme ile düşük yer değiştirme karşılaştırmasında 3.01 (%95 GA, 1.57–5.76) ve milimetre başına 1.19 (1.11–1.29) olarak bulunmuştur; ilgili Model 3 tahminleri ise 3.68 (1.81–7.47) ve 1.22 (1.13–1.32) idi (Tablo 4). Koşullu lojistik regresyon, 63 sonuç-bilgilendirici setle 2.77 (%95 GA, 1.60–4.82) OR vermiş olup, eşleştirilmiş set üyeliğini hesaba katarak aynı yönü desteklemiştir (Ek Tablo S25).

Analiz/etkilenme OR (%95 GA) p
Ayarlanmamış küme-robus; Yüksek vs. düşük 2.97 (1.62–5.46) <0.001
Ayarlanmamış küme-robus; Her 1 mm başına 1.19 (1.12–1.28) <0.001
Dokuz kovaryablı küme-robus; Yüksek vs. düşük 3.01 (1.57–5.76) <0.001
Dokuz kovaryablı küme-robus; Her 1 mm başına 1.19 (1.11–1.29) <0.001
Dokuz kovaryabl + HbA1c; Yüksek vs. düşük 3.03 (1.58–5.84) <0.001
Dokuz kovaryabl + HbA1c; Her 1 mm başına 1.20 (1.12–1.29) <0.001
Tüm Model 3 kovaryablari; Yüksek vs. düşük 3.68 (1.81–7.47) <0.001
Tüm Model 3 kovaryablari; Her 1 mm başına 1.22 (1.13–1.32) <0.001
Koşullu lojistik; Yüksek vs. düşük 2.77 (1.60–4.82) <0.001

Tablo 5, tam kohortta (34.39 yüzde puanı; %95 GA, 23.45–45.32), eşleştirilmiş örneklemde (26.58; 12.03–39.87) ve örtüşme-ağırlıklı popülasyonda (27.00; 15.55–38.41) tutarlı bir şekilde pozitif yüksek-düşük PCI prevalans farklarını göstermektedir. Eşleştirilmiş PCI oranları %63.29’a karşı %36.71 iken marjinal OR 2.97 (%95 GA, 1.63–5.53) olarak bulunmuştur; örtüşme-ağırlıklı oranlar %63.16’ya karşı %36.16 iken OR 3.03 (%95 GA, 1.87–5.07) olmuştur. Örtüşme ağırlıklandırması, modellenmiş kovaryabl ortalamalarını dengelemiş olup yüksek ve düşük gruplarda etkin örneklem büyüklükleri sırasıyla 89.1 ve 199.3 olmuştur (Ek Tablolar S26, S27; Ek Şekiller S14, S15).

Analiz PCI: yüksek vs düşük Prevalans farkı, yüzde puanı (%95 GA) Marjinal OR (%95 GA)
Tam kohort %66.32 vs. %31.93 34.39 (23.45, 45.32) 4.197 (2.564, 6.872)
Yer değiştirme eşleştirmesi %63.29 vs. %36.71 26.58 (12.03, 39.87) 2.973 (1.629, 5.526)
Örtüşme ağırlıklandırması %63.16 vs. %36.16 27.00 (15.55, 38.41) 3.027 (1.873, 5.069)

Pozitif ilişkiler, NIHSS olmadan ve yalnızca pozitif yer değiştirme değerleri arasında da, sadeleştirilmiş ayarlamalarla devam etmiştir; sıfır kütle spesifikasyonu ve gözlemlenen aralık belirsizliği bu duyarlılık modelleriyle birlikte raporlanmıştır (Ek Tablolar S28, S29; Ek Şekiller S16, S17). Açıklanan altı eşleştirme konfigürasyonunun tamamı pozitif ayarlanmış ilişkiyi korumuş olup, en etkili satırların silinmesi temel tahmini tersine çevirmemiştir; ancak bu prosedürlerin hiçbiri yanlılığın olmadığını kanıtlamaz (Ek Tablolar S30, S31; Ek Şekiller S18, S19). Ölçüm belgeleri ve tekrarlanabilirlik sınırlamaları Ek Tablo S32’de özetlenmiştir.

Sürekli değerler ortalama ± SD’dir. İkili değerler n/N (%) şeklindedir. Dokuz kovaryablı PS; tam 1:2 eşleştirme, yedeği olmadan; kaliper 0.2 SD logit PS. Denge hedefi |SMD| < 0.10’dur; yaş bu hedefi tam olarak karşılamamıştır. Payda, ilgili tam kohort birleşik SD’sidir.

Yüksek ve düşük, tarihsel 6.82-mm ayrımına atıfta bulunur. Küme-robus GLM’ler, sonlu küme düzeltmesiyle birlikte set-seviyesi sandwich SE’leri kullanır. Koşullu lojistik regresyon her sete göre koşullandırılır ve set içi sonuç varyasyonu olmayan 16 seti dışlar; 63 set geri kalır. Koşullu ve marjinal/olağan lojistik OR’lar aynı olmak zorunda değildir. Tüm Model 3 ayarlaması, 21 eğim ve 108 olay içeren ek bir duyarlılık analizidir ve aşırı uyum riskini ortadan kaldırmaz. Dokuz klinik/morfolojik kovaryabl; yaş, cinsiyet, hipertansiyon, diyabet, sigara kullanımı, alkol kullanımı, bilateral vertebral arter çapları ve ikili Fazekas göstergesidir.

Yüksek = DBA ≥ 6.82 mm; düşük = DBA

191 sıfır ölçümle birlikte medyan 0 mm, üst tercil sınırı 4.3 mm idi ve tekrarlanan çeyreklik sınırları tam örneklem çeyrekliklerini üç ayrı banda indirgemiştir (Ek Tablo S33; Ek Şekil S20). PCI oranları 0 mm’de 44/191 (%23.0), >0–4.3 mm’de 25/62 (%40.3) ve 4.3 mm’nin üzerinde 85/127 (%66.9) olarak bulunmuştur; Tablo 6 ve Şekil 6A paydaları ve Wilson aralıklarını göstermektedir (Ek Tablo S34). Şekil 6B’de, Model 3’ün sıfır mesafeye göre OR’leri orta katman için 2.15 (%95 GA, 1.11–4.16) ve üst katman için 6.76 (3.72–12.31) idi; hem genel ilişki hem de medyan skorlu eğilim testleri p < 0.001 olarak bulunmuştur (Ek Tablo S35; Ek Şekil S21). Üst ve orta bantlar arasındaki OR 3.14 (1.52–6.48; Holm p = 0.004) iken, üst iki sıfır-artı-pozitif tercil kategorisi arasında net bir ayrım gözlenmemiştir (OR 1.06, 0.46–2.44; Ek Tablo S36).

Yer değiştirme bandı N PCI/N PCI %, %95 GA Model 3 OR’ı (%95 GA)
0 mm 191 44/191 23.0 (17.6–29.5) Referans
>0 ila 4.3 mm 62 25/62 40.3 (29.0–52.7) 2.15 (1.11–4.16)
>4.3 mm 127 85/127 66.9 (58.4–74.5) 6.76 (3.72–12.31)

Tam örneklem tercil sınırları 0 ve 4.3 mm’dir; eşit değerler birlikte kalır, bu nedenle gruplar kasıtlı olarak eşitsizdir. PCI oranları Wilson %95 aralıklarını kullanır. Düzeltilmiş olasılık oranları her bir pozitif mesafe bandını kaydedilen DBA = 0 ile karşılaştırır, 4.3 mm’nin altındaki tüm hastalarla değil. >4.3’e karşı ≤ 4.3-mm Model 3 OR’ı ayrıca 5.44’tür (%95 GA, 3.11–9.53). Üst ve orta bantlar arasındaki OR 3.14’tür (%95 GA, 1.52–6.48). Tüm bant sınırları ve karşılaştırmalar keşif amaçlıdır. Model 1 düzeltilmemiştir. Model 2 cinsiyet, hipertansiyon, diyabet, sigara ve alkol kullanımını içerir. Model 3 ayrıca yaş, HbA1c, ürik asit, üre, kreatinin, toplam kolesterol, trigliseritler, LDL kolesterol, HDL kolesterol, homosistein, nötrofil yüzdesi, hastaneye yatış NIHSS’i, bilateral vertebral arter çapları ve ikili Fazekas göstergesini içerir. Kalan kolesterol, bileşen lipidleriyle birlikte modele dahil edilmemiştir.

>4.3’e karşı ≤ 4.3-mm kuralının Model 3 OR’ı 5.44 (%95 GA, 3.11–9.53), duyarlılığı %55.2, özgüllüğü %81.4, PPV’si %66.9 ve NPV’si %72.7 idi; 69 PCI vakası sınırın üzerinde veya altında yer alıyordu (Ek Tablolar S37, S38). Şekil 6C bu kuralı ≥1.6 mm (Youden maksimumu: duyarlılık %68.2, özgüllük %70.8) ve ≥6.82 mm (%40.9 ve %85.8) ile karşılaştırarak, duyarlılık–özgüllük ödünleşimini göstermekte, tek bir kesin olarak üstün klinik mesafe olmadığını ortaya koymaktadır (Ek Şekil S22). Şekil 6D, yeniden tahmin edilen üst tercil sınırı için 2.8–6.1-mm’lik merkezi %95 bootstrap aralığını göstermektedir (Ek Tablo S39). Sadece eğitim verileriyle sınır seçimi yapılan tekrarlanan çapraz doğrulamada, ortalama katman dışı duyarlılık ve özgüllük sırasıyla %54.6 ve %81.3 idi (Ek Tablo S40; Ek Şekil S23).

Sürekli yer değiştirme veya eğitimden türetilen bantların eklenmesi, ortalama katman dışı AUC’yi 0.606’dan 0.690’a veya 0.700’e yükseltmiş ve Brier skorunu 0.236’dan 0.214’e veya 0.210’a düşürmüştür; ancak kalibrasyon eğimleri birin altında kalmıştır (Ek Tablo S41; Ek Şekil S24). Hipotetik inceleme-flag net faydası tercihe bağlıydı: üst tercil kuralı, %20 olasılıkta tüm vakaları flagleme yönteminden daha zayıftı (0.194’e karşı 0.257), ancak %40 olasılıkta daha üstündü (0.147’ye karşı 0.009; Ek Tablo S42; Ek Şekil S25). Adaya özgü 1:2 eşleştirme, kalıntı çap dengesizliği olan 88 seti korumuştur (maksimum |SMD| = 0.140); örtüşme ağırlıklı OR 4.36 idi (%95 GA, 2.66–7.09; Ek Tablo S43; Ek Şekil S26). Sınır pertürbasyon analizleri, sınıflandırmanın yakındaki kesme noktalarına duyarlılığını değerlendirdi, ölçüm tekrarlanabilirliğini değil (Ek Tablo S44).

3.5 Sıfır yer değiştirme ve çeyreklik sınırı duyarlılık analizleri

Kaydedilen sıfır değerler 154 PCI vakasının 44’ünde (%28.6) ve 226 karşılaştırma kaydının 147’sinde (%65.0) görülmüştür; 189 pozitif değer 0.1-mm’lik bir grid üzerinde yer almış ve hiçbiri 0 ile 1 mm arasında olmamıştır (Ek Tablo S45; Ek Şekil S27). Sıfır ve pozitif başlangıç dağılımları Tablo S46’da gösterilmektedir. Pozitif DBA’li hastalar arasında, Model 3’ün milimetre başına OR’ı 1.16 idi (%95 GA, 1.03–1.30; p = 0.012); merkezlenmiş iki parçalı model, pozitif mesafe için 1.13’lük bir OR verdi (1.03–1.25; p = 0.012) ve 1-mm’ye karşı sıfır OR’ı 2.28 idi (1.14–4.56; p = 0.019; Ek Tablo S47; Ek Şekil S28). Örneklemdeki 75. yüzdelik 6.825 mm idi; ≥6.82, ≥6.825 ve ≥6.9 mm aynı 95 hastayı, aralarında 63 PCI vakasının da bulunduğu şekilde sınıflandırmış ve Model 3 OR’ı 3.92 olarak bulunmuştur (%95 GA, 2.20–6.98; Ek Tablo S48, S49; Ek Şekil S29). Tüm 380 hastanın kaydedilmiş bir DBA ölçümü vardı; ölçüm özellikleri Ek Tablo S50’de özetlenmiş ve Ek Şekil S1’de gösterilmiştir.

4 Tartışma

Daha fazla baziler arter yer değiştirmesi, bu akut enfarkt kohortunda üç düzeltme seti boyunca kaydedilen posterior dolaşım enfarktı fenotipiyle ilişkiliydi, anterior dolaşım fenotipiyle değil. Bu ilişki, gelecekteki inme riski etkisi veya vasküler geometrideki bir değişikliğin enfarktı önleyeceğine dair bir kanıt olarak yorumlanmamalıdır. Sıfırı koruyan yer değiştirme katmanları, keşif amaçlı 4.3 mm’lik üst tercil sınırının üzerinde klinik olarak yorumlanabilir bir PCI zenginleşmesi ortaya koyarken, doğrusal olmayan modeller istikrarlı bir biyolojik kırılma noktası belirleyemedi. Eşleştirilmiş ve örtüşme ağırlıklı analizler, ölçülen kovaryablere duyarlılığın değerlendirilmesini güçlendirdi, ancak kalıntı veya ölçülmemiş karıştırıcı etkileri ortadan kaldırmadı. Tüm kohort etkileşim analizleri, cinsiyete özgü bir yer değiştirme etkisini desteklemedi. Ngo ve arkadaşları, yaşlanma ve vertebral arter dominansı ile ilişkili baziler arter uzunluğundaki ve bükülmesindeki uzunlamasına değişiklikleri incelediler (). Zhang ve arkadaşlarının kesitsel araştırması, vasküler risk faktörleri ile baziler arter kıvrımlılığının birleşiminin pontin enfarkt riskini önemli ölçüde artırdığını doğrulamıştır (). Zhu ve arkadaşları, baziler arter kıvrımlılığı olan hastaların, düz baziler arterli olanlara kıyasla daha yüksek posterior dolaşım enfarktı insidansı gösterdiğini bildirdiler. Bu hastalar ayrıca, özellikle posterior inferior serebellar arter ve baziler arter enfarktını içeren vakalarda artan posterior dolaşım enfarktı oranlarına sahiptir (). Pereira-Filho ve arkadaşları, vertebrobaziler dolikoektaziden kaynaklanan beyin sapı basıncını ve bir mikrovasküler yeniden konumlandırma tekniğini tanımlayarak, anormal vasküler geometrinin potansiyel mekanik bir sonucunu gösterdiler (). Femoral arter üzerine yapılan araştırmalar, kıvrımlılık ile ateroskleroz arasındaki ilişkiyi incelemiş ve dolaylı olarak BA hipotezi için bağlam sağlamıştır (). Wang ve arkadaşları, baziler arter kıvrımlılığının şiddetinin posterior dolaşım perfüzyonunu etkilediğini ve daha şiddetli kıvrımlılığın daha belirgin hemodinamik bozukluklara yol açtığını doğrulamışlardır (). Önceki çalışmalar, vertebral arter diseksiyonundan kaynaklanan vertebral ve baziler arterlerdeki hemodinamik değişikliklerin posterior dolaşım enfarktı gelişimi için önemli risk faktörleri olabileceğini göstermiştir. Renkli Doppler akım görüntüleme ile transkraniyal Doppler kombinasyonu, bu arterlerin intrakraniyal ve ekstrakraniyal segmentlerindeki hemodinamik değişiklikleri etkili bir şekilde tespit edebilir ve posterior dolaşım bozukluklarının patogenezi hakkında değerli klinik bilgiler sağlayabilir (). Ortak sistemik vasküler hastalık ve akut inme kohortuna seçilme alternatif açıklamalar olmaya devam etmektedir; düzeltme, DBA’nın yerel nedensel etkisini izole edemez.

4,3 mm’den büyük referans değeri, prospektif ve körlemesine değerlendirmeler için bir görüntüleme fenotipinin tanımlanmasına yardımcı olabilir; ancak amaçlanan rolü tanısal dışlama yerine tamamlayıcıdır. %55,2’lik duyarlılığı, 154 PCI vakasından 69’unun bu sınırın altında kalmasına neden olurken, 2,8–6,1 mm’lik bootstrap aralığı 4,3 mm’nin kesin bir biyolojik geçiş noktası olarak kabul edilmesine karşı çıkmaktadır. Youden adayı olan 1,6 mm farklı bir duyarlılık–özgüllük hedefine hizmet eder ve aynı anatomik kırılma noktasının rakip bir tahmini değildir. Kantil stratifikasyonları, sürekli ilişkiler ve karar eğrisi tercihleri farklı soruları yanıtlar; bunların hiçbiri akut inme tedavisinin değiştirilmesini veya rutin posterior dolaşım değerlendirmesinin yapılmamasını haklı çıkarmaz. 6,82 mm’lik sınır, bu kohortun başlangıçta bildirilen üst çeyreğini temsil eder ve biyolojik bir doygunluk noktası oluşturmaz. Yayınlanmış >10 mm’lik bükülme uzunluğu kriterleri, anatomik orta hat yerine BA kökeninden bifurkasyona kadar olan bir referans hattını kullanır ve bu nedenle bu DBA sınırını doğrulamaz (, ).

Araştırmacılar tarafından BA tortedozitesinin şiddetinin daha ileri sınıflandırılması, orta ve belirgin BA tortedozitesinin, BA tortedozitesi olmayan hastalara kıyasla PCI riskini önemli ölçüde artırdığını göstermiştir. Önceki çalışmalar ayrıca nicel baziler arter geometrisini PCI ile ilişkilendirerek değerlendirmiştir (). Geometrik tanımlardaki, çalışma popülasyonlarındaki ve istatistiksel spesifikasyonlardaki farklılıklar, çalışmalar arasındaki varyasyona katkıda bulunabilir; mevcut veriler, doğrusal olmayan bir eşiğin önceki ilişki modellerinden daha üstün olduğunu kanıtlamamaktadır. Çalışma popülasyonu dahil kriterlerindeki ve örneklem büyüklüğü özelliklerindeki küçük farklılıklar da bu tür farklı sonuçlara katkıda bulunmuştur. Bu iki çalışma birlikte, PCI ile baziler arterin farklı morfolojik anormallikleri arasındaki ilişkileri farklı perspektiflerden aydınlatmaktadır. Baziler arter tortedozitesinin etiyolojisi henüz tam olarak aydınlatılmamıştır. Patofizyolojik açıdan bakıldığında, bazı araştırmacılar baziler arter tortedozitesinin konjenital gelişimsel faktörlerle ilişkili olduğunu öne sürmektedir (). Alternatif hipotezler ise arteriyel tortedoziteyi esas olarak kazanılmış faktörlere bağlamaktadır ve mevcut araştırmalar aterosklerozun ana patojenik faktör olduğunu desteklemektedir (). Del Corso ve arkadaşları, karotid arter tortedozitesini, kıvrılmasını ve sarmalanmasını yaşlanma ve ateroskleroz ile ilişkilendirerek farklı bir vasküler yataktan kanıtlar sunmuşlardır (). Ateroskleroz vasküler tortedoziteyi teşvik ederken, tortedozit damarlar da aterosklerozun ilerlemesini şiddetlendirir (). Baziler arter eğriliği için tanı kriterleri, nitel MRI tabanlı standartlar () ve MRA’dan türetilen nicel tanı parametreleri (, 32–34) ile belirlenmiştir. Aterosklerotik plaklar genellikle baziler arter eğriliği bağlamında oluşur ve eğrilik derecesi yaşla birlikte ve artan aterosklerotik risk faktörleriyle birlikte ilerler (, ). İlgili çalışmalar, yaşlanmanın vertebrobaziler sistemde de morfolojik değişikliklere neden olduğunu göstermektedir (). Önceki araştırmalar, baziler arter uzaması ile posterior dolaşım iskemik inme arasında bir korelasyon olduğunu doğrulamıştır (, , ). Vasküler değerlendirme teknolojilerindeki gelişmelerle birlikte, baziler arter eğriliği giderek daha fazla dikkat çekmekte ve artık posterior dolaşım enfarktı için önemli bir risk faktörü olarak kabul edilmektedir. Altta yatan mekanizmalar aşağıdaki hususları içerebilir (, , ): ① Vasküler eğrilik hemodinamik bozukluklara neden olarak duvar kayma gerilimini değiştirir ve endoteli hasara karşı duyarlı hale getirir (, ). Bu durum duvar trombüsü oluşumunu teşvik eder; bu trombüs embolize olup distal mikrodamarları tıkayabilir ve ilgili vasküler bölgelerde iskemiye veya enfarkta yol açabilir. ② Vasküler eğrilik kan stazını ve akış hızının azalmasını teşvik ederek distal hipoperfüzyona neden olur. Tortedozit damarlardaki artan akış direnci, kan basıncı dalgalanmaları veya hipovolemi sırasında hipoperfüzyon enfarktına yatkınlık yaratır. Aynı zamanda, azalmış perfüzyon basıncı ve tortedozit arterlerdeki hemodinamik değişiklikler trombüs temizleme kapasitesini bozar. ③ Genişlemiş ve tortedozit baziler arterler küçük arterleri ve perforatörleri sıkıştırarak küçük damar spazmına ve aterosklerotik değişikliklere neden olabilir. Ayrıca, pontin perforatörler üzerindeki çekme kuvveti enfarkta yatkınlığı artırır (, ). Ateroskleroz, arteriyel eğrilikler, bifurkasyonlar veya stenozlar gibi karmaşık hemodinamik paternlere sahip bölgelerde gelişme eğilimindedir (). Beyin sapı enfarktlarının baziler arterin medial eğriliğinde daha sık görülmesi, bu bölgede aterosklerotik tromboza daha yüksek bir eğilim olduğunu gösterir (, ). Önceki çalışmalar, vertebral arter dominansını baziler arter eğriliği ve peri-vertebrobaziler birleşim yerindeki enfarktlarla ilişkilendirmiştir (). Aynı zamanda, bazı çalışmalar (, ) posterior dolaşım enfarktının baziler arter eğriliğinin derecesinden ziyade vertebral arterin morfolojisi ve hemodinamiği ile ilişkili olduğunu öne sürmüştür. Bu çalışmalar, vertebrobaziler arter kan akışını izlemek için renkli Doppler ultrason kullanmış olsa da, insan faktörlerinin etkisinin dikkate alınması gerekmektedir. Baziler arter eğriliği ile posterior dolaşım enfarktı arasındaki ilişkinin daha fazla araştırılması gerekmektedir. Ayrıca, araştırmacılar farklı derecelerde VBD olan hastalar arasında posterior dolaşım perfüzyonundaki farklılıkları ve eğilimleri incelemiş ve baziler arter sapmasının yönü ile pontin enfarktın konumu arasındaki ilişkiyi araştırmışlardır. Sonuçlar, VBD şiddeti arttıkça rCBF ve rCBV’nin kademeli olarak azaldığını, MTT ve TTP’nin ise yukarı yönlü bir eğilim gösterdiğini göstermektedir (). Bu çalışmanın bir gücü, kaydedilmiş nicel bir yer değiştirme ölçümünü vasküler ve klinik kovaryantlarla birlikte değerlendirmesidir. Bu, baziler arterin genişlemesi, tortedozitesi ve uzaması ile posterior dolaşım enfarktı arasındaki korelasyonu keşfetmek için yeni bir perspektif açmıştır. Birden fazla tamamlayıcı analiz, seçilen bu akut inme popülasyonu içinde kaydedilen yer değiştirme ile enfarkt bölgesi arasındaki ilişkiyi değerlendirmiştir. Yer değiştirme katsayısının tutarlı yönü, hemen klinik bir eşik uygulamasından ziyade daha ileri araştırmaları desteklemektedir. Önemli sınırlamalar arasında retrospektif tek merkezli seçim, akut enfarkt popülasyonuna koşullandırılma, kalıntı karıştırıcı faktörler ve akut nörolojik şiddetin aşırı ayarlanması olasılığı yer almaktadır. Sıfır yer değiştirme değerlerinin yoğunlaşması ve 1 mm’nin altındaki boşluk, küçük yer değiştirmelerdeki yorumlamayı sınırlar; laboratuvar birimindeki tutarsızlıklar ve aşırı değerler ek sınırlamalardır. Landmark koordinatları ve sıfır kaydetme kuralları korunmamıştır ve okuyucuya özgü ölçümlerin ve körleme kayıtlarının olmaması, ölçüm tekrarlanabilirliğinin değerlendirilmesini sınırlar (, ). Tüm kategorizasyon şemaları post hoc olarak incelenmiştir; belirtilen algoritmalarının içsel doğrulanması, şemalar arasında seçim yapmaktan kaynaklanan belirsizliği ortadan kaldırmaz veya dış doğrulamayı yerine koymaz.

5 Sonuç

Artan kaydedilmiş baziler arter yer değiştirmesi, akut iskemik inme olan hastalar arasında anterior dolaşım yerine posterior dolaşım enfarkt fenotipi ile ilişkiliydi. Sıfırı koruyan stratifikasyonlar ve keşif amaçlı >4,3 mm’lik üst üçte bir referansı, daha yüksek oranda PCI olan bir alt grubu tanımladı; bu da bağımsız klinik değerlendirme için bir aday sunar, ancak doğrulanmış bir tedavi veya dışlama eşiği değildir. Prospektif doğrulama, doğrulanmış ölçüm tanımlarını, bağımsız okuyucu güvenilirliğini, tutarlı bölge adjudikasyonunu ve klinik fayda kanıtlarını gerektirir.

Beyanlar

Veri erişilebilirliği beyanı

Bu makalenin sonuçlarını destekleyen ham veriler, yazarlar tarafından gereksiz bir gecikme olmaksızın erişime açılacaktır.

Etik beyan

İnsanları içeren çalışmalar, Tianjin Dördüncü Merkezi Hastanesi Etik Komitesi tarafından onaylanmıştır (Onay numarası: SZXLL-2022-K058). Çalışmalar yerel mevzuata ve kurumsal gerekliliklere uygun olarak yürütülmüştür. Ulusal mevzuat ve kurumsal gereklilikler uyarınca, katılımcılardan veya katılımcıların yasal vasilerinden/yakınlarından yazılı bilgilendirilmiş onam alınması gerekmemiştir.

Yazar katkıları

YL: Veri kürasyonu, Yazarlık – orijinal taslak. YT: Veri kürasyonu, Yazarlık – orijinal taslak. ZY: Yazarlık – orijinal taslak. RX: Yazarlık – orijinal taslak. MH: Yazarlık – orijinal taslak. XL: Fon sağlama, Denetim, Yazarlık – inceleme ve düzenleme. ZP: Denetim, Yazarlık – inceleme ve düzenleme. XW: Denetim, Yazarlık – inceleme ve düzenleme.

Teşekkür

Bu araştırmaya verdikleri katkılardan dolayı Tianjin Dördüncü Merkezi Hastanesi’nin radyoloji, laboratuvar ve tıbbi kayıt yönetim sistemleri personeline minnettarız. Aynı şekilde, araştırmamıza gösterdikleri cömert destek için Qinghai Üniversitesi’ne de minnettarız.

Çıkar çatışması

Yazar(lar), bu çalışmanın potansiyel bir çıkar çatışması olarak yorumlanabilecek herhangi bir ticari veya mali ilişki olmaksızın yürütüldüğünü beyan etmiştir.

Üretken Yapay Zeka beyanı

Yazar(lar), bu makalenin hazırlanmasında Üretken Yapay Zeka’nın kullanılmadığını beyan etmiştir.

Bu makaledeki şekillerin yanında yer alan herhangi bir alternatif metin (alt metin), Frontiers tarafından yapay zeka desteğiyle oluşturulmuştur ve yazarlar tarafından mümkün olduğunda incelenmesi de dahil olmak üzere doğruluğu sağlamak için makul çabalar gösterilmiştir. Herhangi bir sorun tespit ederseniz lütfen bizimle iletişime geçin.

Yayıncının notu

Bu makalede ifade edilen tüm iddialar yalnızca yazarlara aittir ve yazarların bağlı olduğu kurumların, yayıncının, editörlerin ve hakemlerin görüşlerini yansıtmak zorunda değildir. Bu makalede değerlendirilebilecek herhangi bir ürün veya üreticisi tarafından yapılabilecek herhangi bir iddia, yayıncı tarafından garanti edilmez veya onaylanmaz.

Ek materyaller

Bu makalenin ek materyallerine çevrimiçi olarak şu adresten ulaşılabilir: https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/fneur.2026.1846865/full#supplementary-material

Özet

Anahtar Kelimeler

baziler arter yer değiştirme mesafesi, baziler arter kıvrımlılığı, kesitsel ilişki, manyetik rezonans görüntüleme, posterior dolaşım enfarktı, vertebrobaziler morfoloji

Atıf

Li Y, Tang Y, Yu Z, Xie R, Hou M, Liu X, Pan Z ve Wang X (2026) Baziler arter yer değiştirme ve akut posterior dolaşım enfarktı arasındaki korelasyon analizi. Front. Neurol. 17:1846865. doi: 10.3389/fneur.2026.1846865

Alınma Tarihi

03 Nisan 2026

Revize Edildi

21 Ekim 2026

Kabul Edildi

27 Ekim 2026

Yayınlandı

16 Kasım 2026

Cilt

17 – 2026

Editör

Vasileios Tentolouris-Piperas, Ulusal ve Kapodistrian Atina Üniversitesi, Yunanistan

Jagkirat Singh, Creighton Üniversitesi, Amerika Birleşik Devletleri

Leandro Jose Haas, Universidade Regional de Blumenau – FURB, Brezilya

Zhangbao Guo, Wuhan Geleneksel Çin ve Batı Tıbbı Hastanesi, Çin

© 2026 Li, Tang, Yu, Xie, Hou, Liu, Pan ve Wang.

Bu, Creative Commons Atıf Lisansı (CC BY) şartları altında dağıtılan açık erişimli bir makaledir. Orijinal yazar(lar) ve telif hakkı sahibi(leri)nin belirtilmesi ve bu dergideki orijinal yayına kabul edilen akademik uygulamalara uygun olarak atıfta bulunulması koşuluyla, diğer platformlarda kullanılması, dağıtılması veya çoğaltılmasına izin verilir. Bu şartlara uymayan hiçbir kullanım, dağıtım veya çoğaltmaya izin verilmez.

*İletişim: Xuhui Liu, liuxuhui_1995@yeah.net; Zheng Pan, panzh888@126.com; Xujie Wang, wxjcmed@163.com

†
Bu yazarlar bu çalışmaya eşit derecede katkıda bulunmuştur

Bu makalede ifade edilen tüm iddialar yalnızca yazarlara aittir ve yazarların bağlı olduğu kurumların, yayıncının, editörlerin ve hakemlerin görüşlerini yansıtmak zorunda değildir. Bu makalede değerlendirilebilecek herhangi bir ürün veya üreticisi tarafından yapılabilecek herhangi bir iddia, yayıncı tarafından garanti edilmez veya onaylanmaz.

Frontiers | Correlation analysis of basilar artery displacement and acute posterior circulation infarction
Frontiers | Correlation analysis of basilar artery displacement and acute posterior circulation infarction
İlginizi Çekebilir: Frontiers | VAP Başlangıcında Tespit Edilebilir Bir Periferik Kan Bağışıklık İmzasının Olmaması: Eşleştirilmiş Vaka-Kontrol Kanıt-Kavram Çalışması →
Kaynak: Frontiersin ↗
BENZER İNCELEMELER

İlgili Diğer Rehberler