Vaka Raporu makalesi
Front. Med., 13 Kasım 2026
Res. Tıp Bilimleri Bölümü
Cilt 13 – 2026 | https://doi.org/10.3389/fmed.2026.2004380
- JF
Jing Feng 1†
- YZ
Youyi Zhang 2†
- YL
Yanjun Lu 1†
- HC
Hong Chen 1
- XH
Xiaobo Hu 1*
-
1. Sichuan Üniversitesi Batı Çin Tıp Fakültesi, Solunum ve Yoğun Bakım Tıp Bilimleri Bölümü, Sichuan Üniversitesi Bağlı Chengdu İkinci Hastanesi, Chengdu, Sichuan, Çin
-
2. Sichuan Tıp Bilimleri Akademisi, Radyoloji Bölümü, Sichuan Eyalet Hastanesi, Chengdu, Sichuan, Çin
Makale ölçütleri
Detayları görüntüle
Görüntülemeler
Özet
İdiopatik pulmoner hemosiderozis (İPH), bilinmeyen etiyolojili yinelenen yaygın alveoler kanamaların nadir bir nedenidir ve yetişkinlerde sık görülmez. 6 aydır yinelenen hemoptizi ve demir eksikliği anemisi ile hemoglobin düzeyi 74 g/L olan 29 yaşında bir kadın hastayı raporluyoruz. Akciğer bilgisayarlı tomografisi, çoğunlukla sol alt lobda yerleşen bilateral leke biçiminde buzlu cam görüntüleri gösterdi. Otoimmün, vaskülitik, enfeksiyöz, koülasyon, renal ve kardiyak dahil olmak üzere alveoler kanamanın ikincil nedenleri için yapılan değerlendirmeler başka bir etiyoloji ortaya koymadı. Tranşbronşiyal akciğer krio-biyopsisi (TBLC), alveoler boşluklar içinde kılırcık iltihabı, granulomatöz iltihap veya malignite bulgusu olmaksızın hemosiderin yüklenmiş makrofaj agregaları gösteren korunmuş alveoler doku sağladı. İPH, birleşik klinik, radyolojik ve histopatolojik bulgular ve ikincil nedenlerin dışlanması temelinde konuldu. Ağırdan prednison günde 40 mg (0,75 mg/kg/gün) başlandı. Hemoptizi 2 hafta içinde çözüldü, pulmoner buzlu cam görüntüleri tedavi başlangıcından yaklaşık 5 hafta sonra neredeyse tamamen geriledi ve hemoglobin düzeyi yaklaşık 2 hafta içinde 140 g/L’ye yükseldi. Prednison, yaklaşık 6 aylık tedavinin ardından kesildi. Son kontrolde, kortikosteroid kesilmesinden yaklaşık 2 yıl sonra hasta, yinelenen hemoptizi olmaksızın klinik olarak stabildi. Bu olgu, yetişkinlerde İPH’de TBLC kullanımı hakkındaki sınırlı deneyimi artırmakta ve histopatolojik değerlendirmenin gerekli olduğu durumlarda tanısal açıdan yararlı akciğer dokusu sağlayabileceğini göstermektedir.
Giriş
İdiopatik pulmoner hemosiderozis (İPH), bilinmeyen etiyolojili yinelenen yaygın alveoler kanamanın (YAK) nadir bir nedenidir. Tekrarlayan alveoler içi kanamalar hemosiderin yüklenittedir makrofajların birikimine yol açar ve yinelenen veya sürüklenen hastalıkta kronik parankim hasarı ve pulmoner fibroza katkıda bulunabilir. Karakteristik klinik tablo hemoptizi, demir eksikliği anemisi ve pulmoner infiltratlar içerir; ancak bulgular ve şidd hastalar arasında belirgin biçimde değişir.
IPH çocuklarda baskın biçimde görülürken, yetişkinlerde ortaya çıkan hastalık nadirdir ve iyi karakterize edilememiştir. Yetişkinlerdeki güncel bilgiler büyük ölçüde olgu raporlarına ve küçük olgu serilerine dayanmaktadır. 84 yetişkin olgunu içeren kapsamlı bir derlemede, belirti başlangıcından tanıya kadar geçen medyan süre 53,5 hafta olarak bildirilmiş; bu da hastalığın klinik sunumunun değişken ve spesifik olmayan doğasını göstermektedir ().
IPH, eklemeli bir tanıdır; alveoler kanama veya pulmoner hemosiderozis kanıtı ve tanımlanabilir ikincil nedenlerin dışlanması gerektirir (, ). Akciğer dokusu, pulmoner kapillerit gibi rekabet eden süreçleri değerlendirmek için histopatolojik değerlendirme gerektiğinde faydalı olabilir. Transbronşiyal akciğer kriyobiyopsisi (TBLC), konvansiyonel pens biyopsiden daha büyük ve daha iyi korunmuş örnekler sağlar (), ancak yalnızca birkaç IPH olusunda bildirilmiştir (, ). Tekrarlayan hemoptisi ve demir eksikliği anemisi olan ve TBLC’nin IPH tanısına katkı sağladığı bir yetişkin hastayı bildiriyoruz.
Vaka sunumu
Hasta bilgileri ve klinik bulgular
29 yaşında bir kadın, 0. günde iki saatlik hemoptisi öyküsüyle acil servise başvurdu. Önceki altı ay içinde, her biri 2–5 mL parlak kırmızı kan olmak üzere, tekrarlayan hemoptisi atakları yaşamış; her atakta 10’dan fazla dışarı atım bulunuyordu. Acile başvurmadan iki saat önce, dinlenme sırasında hafif boğaz rahatsızlığı gelişmiş ve ardından benzer nitelikte yeni bir hemoptisi atakmış. Ateş, öksürük, balgam çıkarma, göğus ağrısı, dispne veya baş dönmesi olduğunu reddetmiştir.
Tıbbi geçmişinde, ilk değerlendirmede belirgin bir ikincil neden saptanmayan, oral risperidon ile tedavi edilen 8 yıllık şizofreni öyküsü ve daha önce tanı konulan hipertansiyon bulunuyordu. Sigara, alkol kullanımı, yasa dışı madde kullanımı veya toz/duman maruziyeti gibi bir işyeri maruziyeti öyküsünü reddetmiştir. Pulmoner veya hematolojik bir hastalığın aile öyküsü yoktur.
Muayenede vital bulgular stabildi: vücut ısısı 36,3 °C, kalp atım hızı 93 atım/dakika, solunum hızı 20 solunum/dakika, kan basıncı 115/88 mmHg ve oda havasında oksijen saturasyonu %98 olarak değerlendirildi. Akciğer auskültasyonunda her iki akciğerde temiz ses alınıyor, krepis veya ziğzak yoktu. Kalp muayenesinde düzenli ritm ve aort alanında güçlenmiş ikinci kalp sesi saptandı; üfürüm izlenmedi. Periferik lenf nodları büyümüyordu. Karın, nörolojik ve cilt değerlendirmelerini de içeren muayeninin geri kalanı dikkate değer bir bulgu vermedi.
Tanısal değerlendirme
Laboratuvar değerlendirmesi mikrositer hipokromik anemi ortaya koydu: hemoglobin 74 g/L ve yükselmiş retikülosit fraksiyonu %2,6 (referans aralığı, %0,5–%1,5). Demir çalışmaları demir eksikliğinin biyokimyasal kanıtını gösterdi: serum ferritin 10,55 ng/mL, serum demiri 4,8 μmol/L ve transferrin doygunluğu %8,76. Serum IgE düzeyi 531,0 IU/mL ile yüksekti. Kan gazı analizi, pıhtılaşma profilleri, karaciğer ve böbrek fonksiyonları, kalp markörleri, eritrosit çökme hızı veya idranalizinde dikkate değer bir anormallık gözlenmedi. Antinükleer antikorlar, antinütrofil sitoplazmik antikor (ANCA) paneli, anti-GBM antikorları, anti-CCP antikorları, romatoid faktör ve tamamlayıcı düzeyler dahil immünolojik tetkikler dikkate değer bir anormallık göstermedi. Tümör markörleri (CEA, NSE, SCC, CYFRA21-1 ve ProGRP), Mycoplasma pneumoniae ve Chlamydia pneumoniae için serolojik tetkikler, tüberküloz taraması (PPD testi ve balgam sürtürüsü) ve mantar testleri (G/GM testleri ve kriptokokal kapsüler antijen) dikkate değer bir anormallık göstermedi.
Göğüs BT, çoğunlukla sol alt lobda bilateral leke biçiminde opasiteler ve buzlu cam infiltrasyonları gösterdi (Şekil 1). Bronşiyal ağaçta kan veya salgıları düşündüren yüksek yoğunluklu gölgeler izlendi. Transtoraksik ekokardiyografi, interventriküler septum kalınlaşması ve sol ventrikül çıkış yolunda artmış akım hızı, normal sistolik fonksiyon gösterdi. Alt ekstreme venlerinin Doppler ultrasonografisi normal bulundu. Pulmoner fonksiyon testi, karbon monoksitin difüzyon kapasitesinin (DLCO) tahmini değerin %58’i düzeyinde azalması ile normal ventilasyon fonksiyonu gösterdi.
Şekil 1
Bilateral buzlu cam opasiteleri nedeniyle farklı tanıda interstisyel akciğer hastalğı düşünüldü ve histopatolojik değerlendirme için TBLC seçildi. Bronkoskopi, sol ana bronşusu tıkayan koyu kırmızı bir trombu ortaya çıkardı. Bronkoalveoler lavaj (BAL) ayrıca gerçekleştirildi. Cryobiopsi, sol alt lobun anteromedial bazal segmentinde 1,9-mm’lik bir krioprop ile floroskopik veya radyal endobronşiyal ultrasonografi rehberliğinde olmadan yapıldı. Dondurma süresi 5–8 s idi ve üç biyopsi örneği alındı. İşlem boyunca hemostatik ilaçlar mevcuttu. Her biyopsi sonrası kanamayı değerlendirmek için bronkoskop yeniden sokuldu. Anlamlı işlemle ilişkili kanama ya da pnömotoraks görülmedi. Mikrobiyolojik kültür, Mycobacterium tuberculosis DNA testi ve BAL sıvısının mantar incelemelerinin tümü negatifti. Bronşiyal trombin histopatolojik incelemesi, inflamatör hücrelerle karışık kan pıhtısı ve hemosiderin taşıyan histiyositler gösterdi. Cryobiopsi örneklerinin histopatolojik incelemesi, alveoler boşluklar içinde hemosiderin taşıyan makrofaj agregaları içeren bütünlüğü korunmuş alveoler doku kümeleri ortaya çıkardı. Kapillarit, granulomatöz inflamasyon veya malign hücre açısından kanıt bulunmadı (Şekil 2).
Şekil 2
Otomanoit serolojik incelemenin negatif olması, ANCA ve anti-GBM antikorlarının yanı sıra normal renal fonksiyon ve idranalizi ile birlikte, ANCA ilişkili vaskülit, anti-GBM hastalığı ve bağ doku hastalığı ilişkili yaygın alveolar hemoraji desteklenmemiştir. Laboratuvar ve mikrobiyolojik incelemeler koagülopati veya enfeksiyon yönünde bir bulgu göstermemiştir. TLC, kapillerit, granulomatous iltihaplanma veya malign hücre olmaksızın, pulmoner hemosiderozis’i destekleyen alveoller içi hemosiderin yüklenmiş makrofajları göstermiştir. Tekrarlayan hemoptiz, demir eksikliği anemisi, bilateral buzlu cam görüntüleri, pulmoner hemosiderozis yönünde histopatolojik bulgu ve yaygın alveolar hemoraji’nin tanımlanabilir ikincil nedenlerinin eklenmesi ile birlikte, IPH tanısı çok dallı tartışma sonrasında konulmuş ve sistemik kortikosteroid tedavisi önerilmiştir.
Tedavi girişimi ve takip
Mevcut şizofreni ve hipertansiyonunun psikiyatrik belirtilerde ve kan basıncında kortikosteroid kaynaklı kötüleşme endişesi uyandırmış olsa da, tekrarlayan pulmoner hemoraji ve kronik parankim hasarı riski nedeniyle tedavi gerekli görülmüştür. Hastanın ve ailesinin görüşü alındıktan sonra, 10. günde günde 40 mg (0.75 mg/kg/gün) dozda oral prednison, kan basıncı kontrolü için sacubitril/valsartan ile birlikte başlanmıştır.
Hemoptizis 2 hafta içinde çözüldü. 45. günde yapılan yüksek çözünürlüklü bilgisayarlı tomografide bilateral bulutumsu opasitelerin neredeyse tamamen gerilemesi izlendi (Şekil 1). Prednison ardından kademeli olarak azaltıldı. 67. günde, tedavi başlangıcından yaklaşık 2 sonra hemoglobin düzeyi 74’ten 140 g/L’ye yükseldi; hematokrit, ortacellüler hemoglobin (MCV), ortacellüler hemoglobin (MCH) ve ortacellüler hemoglobin konsantrasyonu (MCHC) normalleşti. 132. günde, tedavi başlangıcından yaklaşık 4 sonra prednison dozu 10 mg/gün’e indirildi. Bu doz 2 hafta sürdürüldü; bu süre içinde hastada tekrarlayan hemoptizis görülmedi ve takip bilgisayarlı tomografisinde tekrarlayan bulutumsu opasiteler izlenmedi. Hasta, kortikosteroid tedavisinin tamamı boyunca risperidon kullanmaya devam etti; bu sırada ne psikiyatrik durumu ne de kan basıncında klinik açıdan önemli bir kötüleşme gözlemlendi. Tedaviyle ilişkili başka hiçbir yan etki kaydedilmedi. Prednison, yaklaşık 6 haftalık tedavinin ardından 198. günde kesildi. Son takip tarihinde, kortikosteroid kesiminden yaklaşık 2 sonra hasta tekrarlayan hemoptizis veya radyolojik nüks bulgusu olmadan klinik olarak stabildi. Klinik seyir ve tedavi zamanlaması Tablo 1’de özetlenmiştir.
Tablo 1
| Zaman noktası | Olay |
|---|---|
| Gün 0 | Hasta, tekrarlayan hemoptizisle başvurdu. Laboratuvar değerlerinde mikrositer hipokromik anemi (hemoglobin 74 g/L) ve biyokimyasal demir eksikliği saptandı. Akın BT, çoğunlukla sol alt lobda yerleşen bilateral yerleşik bulutsu opasiteler gösterdi. |
| Gün 7–9 | Bronkoskopi, sol ana bronçusu tıkayan koyu kırmızı bir trombus ortaya çıkardı. Sol alt lobun anteromedial bazal segmentinin TBLC’si, alveollerde hemosiderin içeren makrofajlar gösterdi. Sekonder alveolar hemajin nedenlerinin ekserilmesi sonrasında IPH tanısı konuldu. |
| Gün 10 | 40 mg/gün (0,75 mg/kg/gün) dozda oral prednolon başlandı. Hemoptizis 2 hafta içinde çözüldü. |
| Gün 45 | Akın HRCT, bilateral bulutsu opasitelerin neredeyse tamamen gerilemesini gösterdi. Prednolon sonrasında kademeli olarak azaltıldı. |
| Gün 67 | Tedavi başlanmasından yaklaşık 2 sonra hemoglobin 74’ten 140 g/L’ye yükseldi; hematokrit ve kırmızı hücre indekleri normale döndü. |
| Gün 132 | Tedavi başlanmasından yaklaşık 4 sonra prednolon 10 mg/gün seviyesine indirildi ve bu dozda 2 hafta korundu. |
| Gün 198 | Tedavi yaklaşık 6 ay sonra prednolon kesildi. Hasta, tekrarlayan hemoptizisten uzak kaldı ve takip akın BT’sinde tekrarlayan bulutsu opasiteler izlenmedi. |
| 2 yıllık takip | Son takipte, kortikosteroid kesilmesinden yaklaşık 2 sonra hasta, tekrarlayan hemoptizisten uzak klinik olarak stabillerdi. |
Olasının klinik zaman çizelgesi.
Tartışma
İPİ, bilinmeyen etiyolojili yinelenen yaygın alveoler kanamanın nadir nedenlerinden biridir. İPİ tüm yaş gruplarında görülebilir ancak çocuklarda en sık, yetişkinlerde nadir görülür. Klasik triad; hemoptizis, demir eksikliği anemisi ve pulmoner infiltrasyonlardan oluşur, ancak tüm hastalarda bulunmaz. 84 yetişkin vakasının kapsamlı bir değerlendirmesinde hastaların sırasıyla %91,6, %85,5 ve %83,3’ünde anemia, dispne ve hemoptizis bildirilmiş; klasik triad ise %79 oranında saptanmıştır (, ). Hemoptizis ara ara kanlı balgam çıkarmadan kalıcı hemoptizise, daha nadiren de hayatı tehdit eden pulmoner kanamaya kadar değişebilir ve pulmoner kanamanın şiddeti ile anemia ya da solunum yetmezliğinin derecesi her zaman örtüşmeyebilir (). Bazı hastalar başlangıçta açıklanamayan demir eksikliği anemisi veya kronik öksürikle başvurur. Diğer bulgular dispne, göğus ağrısı, yorgunluk, ateş ve kilo kaybını içerir (, ). Yinelenen kanamalar ilerleyici hemosiderin birikimi ve pulmoner fibroza yol açabilir; buna eşlik eden kısılayıcı fonksiyon bozukluğu ve azalmış difüzyon kapasitesi görülebilir (, ). Bu vakada 6 aylık yinelenen düşük hacimli hemoptizis demir eksikliği anemisiyle eşlik etmiştir. Tekrarlayan kanama atakları kümülativ demir kaybına katkıda bulunmuş olabilir; sunulum sırasında oksijen satürasyonu normal kalmıştır.
Kesin alveoler kanama, geçici DLCO artışlarıyla ilişkilendirilebilir; bu durum muhtemelen alveol içi hemoglobinin karbon monoksidi tutmasıyla açıklanabilir (). Ancak İPİ’nin kronik evresinde DLCO normal veya azalmış olabilir (). Iwasaki ve ark. (), belirgin obstrüktif veya kısılayıcı solunum bozukluğu olmamasına rağmen DLCO’si tahmini değerlerin %27,1’i olan, yinelenen pulmoner kanama ve şüpheli İPİ olan bir yetişkin hastayı bildirmiştir. Bizim vakamızda DLCO tahmini değerlerin %58’inin altına düşmüş, ancak solunum fonksiyonları normal kalmıştır. Yinelenen hemoptizis öyküsü ve bilateral pulmoner bulutsu opasiteler göz önüne alındığında, azalmış DLCO’nun yinelenen alveoler kanama ve pulmoner tutulmayla ilişkili gaz transfer bozukluğunu yansıtması muhtemeldir. Ancak kesin mekanizma tek bir ölçümden belirlenemez.
IPH’nin radyolojik bulguları alveoler kanamanın evresi ve nüksine göre değişir. Akut alveoler kanama sırasında tipik bulgular yerinde buzlu cam görüntüleri ve konsolidasyon iken, alveoler görüntüler geriledikçe retiküler veya mikronodüler anormallikler belirginleşebilir (, ). Nüks eden veya kalıcı kanamada, interstisyel fibrozis, traksiyon bronşiektazi, kistik değişim ve petekleme (honeycombing) dahil kronik yapısal değişiklikler gelişebilir (, ). Uzun süredir süren IPH’i olan iki yetişkinde de lokalize petek kistleri bildirilmiş ve bunların nüks eden kanama ile ilerleyen fibrozisle ilişkili olduğu düşünülmüştür (). Hastamızda, bilateral yerinde buzlu cam görüntüleri, kortikosteroid tedavisinin başlangıcından yaklaşık 5 hafta sonra HRCT’de neredeyse tamamen gerilemiş ve takipteki sonraki BT’lerde yinelenen yerinde buzlu cam görüntüleri gözlenmemiştir.
IPH tanısı, uyumlu klinik ve radyolojik bulgular ile alveoler kanama veya pulmoner hemosiderozis kanıtının yanı sıra, ANCA ilişkili vaskülit, anti-glomerüler bazal membran hastalığı ve bağ dokusu hastalıkları dahil DAH’nin diğer nedenlerinin sistematik olarak dışlanmasıyla konur (, ). Histopatolojik bulgular genellikle hemosiderin yüklenmiş makrofajlarla birlikte alveoler içi kanama ve vasculitis veya capillaritis olmaması iken, capillaritis ANCA ilişkili vaskülit veya izole pauci-immune pulmoner capillaritis gibi alternatif bir tanının işaretçi olabilir (). Çölyak hastalığı, IPH ile tanınan bir ilişkidir ve birliktelik Lane–Hamilton sendromu olarak adlandırılır (, ). 65 yayılmış yetişkin vakasının sistematik derlemesinde 16’sında eşlik eden çölyak hastalığı bulunmuş ve Lane–Hamilton sendromu hastalarının yalnızca %20’sinde IPH tanısı alındığı anda belirgin gastrointestinal belirtiler vardı (). Nonspecific klinik ve radyolojik bulgular ile patognomonik bir belirtecin olmaması nedeniyle tanı gecikmesi yaygındır (, ). Erken dönem bir yetişkin serisinde ortalama 2,3 yıl, sonraki 84 yetişkin vakasının derlemesinde ise ortanca 1,02 yıl gecikme bildirilmiştir (, ).
Hafif interventriküler septum kalınlaşması, önceden var olan hipertansiyonla ilişkili olabilirken, sol ventrikül çıkış yolundaki akış hızındaki artış, anemiyle ilişkili hiperdinamik bir dolaşım durumuyla açıklanmış olabilir. Önemli bir yapısal kapak anormalliği veya sol ventrikül sistolik disfonksiyonu saptanmadı ve ekokardiyografik bulgular alveoler hemorajinin açık bir kalp kaynağını göstermiyordu.
İmmün disregülasyon, şizofrenide rol oynadığı bildirilen bir süreçtir; çalışmalar, şizofrenili hastalarda dolaşımdaki inflamatuar sitokin seviyeleri ve immün hücre popülasyonlarında değişiklikler rapor etmiştir. Epidemiyolojik çalışmalar, şizofreni ile otoimmün hastalıklar arasındaki ilişkileri de bildirmiştir. Ülke çapında bir Danimarka kohort çalışması, şizofreninin takipte otoimmün hastalık tanıları için artmış riskle ilişkili olduğunu bulmuştur. Sistemik lupus eritematozus (SLE) ve dermatomiyozis ile ilişkiler de rapor edilmiştir. İmmün-medye mekanizmalar, kısmen otoimmün bozukluklarla ilişkisi ve bazı hastalarda otoantikor varlığı gerekçesiyle, idyopatik pulmoner hemosideroziste (IPH) de öne sürülmüştür. Otoidokor testi mevcut olan 38 yetişkin IPH olgusunun değerlendirmesinde beşi (%13,2) pozitif sonuç vermiştir. Ancak bu bulgular, şizofreni ile IPH arasında doğrudan bir ilişki veya paylaşılan patojenik mekanizma kanıtlamamaktadır.
Mevcut hastada şizofreni öyküsü ve uzun süreli risperidon tedavisi, alveoler hemorajinin otoimmün ve ilaç kaynaklı nedenlerinin dikkatle değerlendirilmesini gerektirmiştir. Önceden bildirilen bir olgu raporu, risperidon ve sodyum valproat kombinasyon tedavisi sonrası gelişen, eozinofilik plevra sıvılanması ve pozitif antinükleer ve anti-histon antikorlarıyla karakterize ilaç kaynaklı lupusu tanımlamıştır. Ancak risperidonun tek başına katkısı belirlenememiştir (). Hastamızda antinükleer antikorlar dahil otoimmün serolojik tetkikler normal bulundu. Tamamlayıcı tümsek (komplement) düzeyleri, böbrek fonksiyonları, idranalizi ve cilt muayenesi açısından ilgili bir anormallik gözlenmedi ve akciğer biyopsisinde kapillerit bulgusu saptanmadı. Bu bulgular, akciğer hemorajisinin altında yatan nedeni olarak SLE veya ilaç kaynaklı lupusu desteklemedi. Şizofreni ile IPH arasındaki patojenik ilişki hâlâ belirlenmemiş olsa da, ortaya çıkabilecek otoimmün bulgular için klinik takibin sürdürülmesi uygundur.
Önceden bildirilen olgular, risperidonla ilişkili akciğerde görülen adverse reaksiyonları, arasında sertraline ile kombinasyon tedavisi sırasında gelişen akut eozinofilik pnömoni () ve fibrotik interstisyel akciğer hastalığı () yer almaktadır. Risperidon alan hastalarda kanama ile ilgili adverse olaylar, arasında epistaksis ve trombositenopeni de dahil, bildirilmiştir (). Hastamızda periferik kan eozinofil ve trombosit sayıları normaldi ve baskın klinik ve histopatolojik bulgular, nüks eden alveoler hemorajiyle uyumlu bulundu. Ayrıca, hemoptizis ve akciğer opasiteleri, risperidon kullanımı sürmesine rağmen kortikosteroid tedavisi sırasında geriledi ve kortikosteroid kesildikten sonra nüks gözlenmedi. Bu bulgular, ilaç kaynaklı akciğer hasarını birincil neden olarak öne sürmeyi desteklemedi; ancak ilaç kaynaklı katkı kesin olarak dışlanamaz.
IPH’de tanısal örneklerin alınması için doku verimi, örnek kalitesi ve girişimsel derecede farklılıklar gösteren birkaç yöntem mevcuttur. Bronkoalveolar lavaj hemosiderin yüklenmiş makrofajları belirtebilir ancak alveolar mimariyi veya pulmoner kılcal damarları değerlendirmeye olanak tanımaz (). Cerrahi akciğer biyopsisi, akciğer mimarisini koruyan daha büyük örnekler sağlar ancak daha girişimseldir (). İnterstisyel akciğer hastalığı olan hastalara yönelik 2022 tarihli sistematik derleme ve meta-analizde, video-asiste torakoskopik cerrahi akciğer biyopsisi sonrası mortalite %1,7; TBLC sonrası ise %0,6 olarak bildirilmiştir (). Konvansiyonel transbronşial pincet biyopsisi daha az girişimsel olmakla birlikte, genellikle daha küçük örnekler sağlar ve ezilme artefaktına daha yatkındır; bu durum alveolar mimarinin ve pulmoner mikrodamar yapısının değerlendirmesini sınırlayabilir (). TBLC, pincet biyopsisine göre daha büyük ve daha iyi korunmuş örnekler sağlar. Yaygın akciğer hastalığı hastalarına yönelik erken bir karşılaştırma çalışmalarında, pincet biyopsisi ile ortalama örnek alanı 5,82 mm², cryobiopsisi ile ise 15,11 mm² olarak ölçülmüştür (). IPH’de TBLC’ye ilişkin yayınlanmış deneyimler hâlâ sınırlıdır (, ). Hastamızda TBLC, önemli ölçüde girişimle ilişkili kanama ya da pnömotoraks olmaksızın, histopatolojik değerlendirme için yeterli derecede korunmuş alveolar doku sağlamıştır.
Sistemik kortikosteroidler IPH için genellikle birinci basamak tedavi olarak kullanılır; ancak tedavi stratejileri büyük ölçüde kontrollü çalışmalar yerine vaka raporlarına ve küçük gözlemsel serilere dayanmaktadır. Hayati tehlike oluşturmayan olgularda, indüksyon tedavisi olarak günde 0,5–1 mg/kg dozda oral prednizon veya prednisolon önerilmiş; başlangıç dozu genellikle kanama ve solunum durumu stabilleşinceye kadar 4–8 hafta sürdürülüp ardından kademeli olarak azaltılmıştır. Bakım dozu olarak günde yaklaşık 10–15 mg kullanılmış, ancak tedavinin optimal süresi bilinmemektedir. Bir derleme, hastalar 12–18 hafta asemptomatik kaldıktan sonra kademeli kesilmesini önermiş; bu yaklaşım karşılaştırmalı kanıttan çok klinik deneyime yansımaktadır. Kortikosteroidlere yanıt vermeyen veya nüks eden olgularda azatioprin, hidroksiklorokin ve siklofosfamid gibi ek immünsüpresif ajanlar kullanılmıştır. Hastamıza prednizon günde 40 mg (0,75 mg/kg/gün) ile başlanmıştır. Hemoptizis 2 hafta içinde gerilemiş, pulmoner opasiteler yaklaşık 5 haftada neredeyse tamamen ortadan kalkmış ve hemoglobin yaklaşık 2 ay içinde 74’ten 140 g/L’ye yükselmiştir. Prednizon kademeli olarak azaltılmış ve yaklaşık 6 ay sonra kesilmiştir. Yetişkinlerde optimal tedavi süresini belirleyen karşılaştırmalı kanıtlar mevcut değildir.
YetişkinIPH’de nüks yaygındır. Raporlanan yetişkin vakaların kapsamlı bir derlemesinde, medyan takibi yaklaşık 1 yıl olan 66 değerlendirilebilir hastanın 36’sında nüks gelişmiş ve son raporlanan takipte 79 hastanın 63’ü hayatta kalmıştır. Bu tahminler, mevcut kanıtların büyük ölçüde sınırlı takip ve potansiyel yayım yanlılığı içeren vaka raporlarına ve küçük serilere dayanması nedeniyle dikkatli yorumlanmalıdır. Hastamıza kortikosteroid kesilmesinden sonra yaklaşık 2 yıl içinde yinelen hemoptizis görülmemiştir. Geç nüksün raporlanması ve tekrarlayan alveolar hemorajinin kronik yapısal akciğer hasarına katkıda olması nedeniyle takibin sürdürülmesi uygunudur.
Bu olgu raporunun güçlü yanları, TBLC kullanılarak yapılan histopatolojik değerlendirmeyi ve klinik, hematolojik ve radyolojik takibi içermektedir. Bu olgu raporunun bazı sınırlamaları da bulunmaktadır. Hemoksilin-eozin ile boyanmış kesitlerde hemosiderin yüklenmiş makrofajlar morfolojik olarak saptanmış olsa da, ek bir histokimyasal doğrulama sağlamak amacıyla Perls Prusya mavisi boyama yapılmamıştır. Yasadışı ilaç kullanımı yalnızca öyküye dayanarak değerlendirilmiş, toksikolojik tarama uygulanmamıştır. Ayrıca tek bir olgu olması nedeniyle bu rapor, TBLC’nin diğer biyopsi tekniklerine göre tanısal başarı oranı veya güvenliğini belirleyemez.
Sonuç
Yetişkin IPH, alveoler hemorajinin ikincil nedenleri sistematik olarak ekstze edilidikten sonra, tekrarlayan pulmoner kanama, başka türlü açıklanamayan demir eksikliği anemisi ve uyumlu pulmoner opasiteler gösteren hastalarda göz önüne alınmalıdır. Bu hastada TBLC, kapillarit olmadan intraalveoler hemosiderin yüklenmiş makrofajlar içeren akciğer parankimini sağlamış ve büyük işlemsel komplikasyonlar olmadan tanısal değerlendirmeye katkıda bulunmuştur. Klinik, hematolojik ve radyolojik anormallikler kortikosteroid tedavisi sırasında iyileşmiş ve kortikosteroid kesilmesinden yaklaşık 2 yıl boyunca tekrarlayan hemoptizis görülmemiştir. Yetişkin IPH’de hem TBLC hem de tedavi stratejileri için mevcut kanıtlar sınırlı olmaya devam etmekte ve tercih edilen biyopsi tekniği veya optimal kortikosteroid rejimi hakkındaki sonuçlar tek olgulardan çıkarılamaz. TBLC’nin tanısal rolü ve güvenliği, uygun hasta seçimi ve yetişkin IPH’de kortikosteroid kademeli azaltma stratejileri ile uzun süreli sonuçları daha iyi tanımlamak için çok merkezli deneyim ve sistematik olarak toplanmış veriye ihtiyaç vardır.
Hasta görüşü
Hasta, tanıdan önce tekrarlayan hemoptizisin başlıca endişesi olduğunu bildirmiştir. Kortikosteroid tedavisinden sonra hemoptizisin ortadan kalktığını ve takib sırasında tekrarlayan kanama yaşamadığını belirtmiştir. Hastalığın nüks etme olasılığı nedeniyle sürekli takibe ihtiyaç olduğunu anladığını ifade etmiştir.
İfadeler
Veri erişim ifadesi
Bu olgu raporunda sunulan özgün katkılar makale içinde yer almaktadır. İlgili tüm başvurular karşılıklı yazarına yönlendirilebilir.
Ahlak beyanı
İnsanlar dahil edilen çalışmalar için etik onay gerekmemiştir; çünkü bu, rutin klinik bakımını betimleyen tek hastalıktan oluşan bir olgu raporuydu ve herhangi bir araştırma odaklı müdahale içermiyordu. Çalışma, yerel mevzuat ve kurumsal gereksinimler doğrultusunda yürütüldü. Olgu ayrıntılarının ve eşlik eden görüntülerin yayımlanması için hastadan yazılı bilinçli onam alınmıştır.
Yazar katkıları
JF: Yöntem, Veri düzenleme, Araştırma, Yazım – özgün taslak, Görselleştirme. YZ: Yazım – özgün taslak, Yöntem, Veri düzenleme. YL: Yazım – özgün taslak, Veri düzenleme, Araştırma. HC: Yazım – inceleme ve düzenleme, Kavramsal tasarım. XH: Doğrulama, Gözetim, Yazım – inceleme ve düzenleme, Finansman edinme, Yöntem.
Finansman
Yazar(lar), bu çalışmanın ve/veya yayımlanmasının için finansal destek alındığını beyan etmiştir. Bu çalışma, Chengdu Belediye Sağlık Komisyonu Bilimsel Araştırma Projesi (İş No. 2025359), Chengdu Bilim ve Teknoloji Dairesi Ana Araştırma ve Gelişme Destek Programı (İş No. 2024-YF09-00021-SN) ve Sichuan Rehabilitasyon Tıp Derneği 2025 Bilimsel Araştırma Projesi (İş No. SCKFKY20250217) tarafından desteklenmiştir.
Çıkar çatışması
Yazar(lar), bu çalışmanın, potansiyel bir çıkar çatışması olarak değerlendirilebilecek herhangi bir ticari veya finansal ilişki olmadan yürütüldüğünü beyan etmiştir.
Üretken yapay zekâ beyanı
Yazar(lar), bu el yazısının oluşturulmasında üretken yapay zekânın kullanılmadığını beyan etmiştir.
Bu makaledeki görüntülerle birlikte sağlanan alternatif metinler (alt text), Frontiers tarafından yapay zekâ desteğiyle oluşturulmuş olup, mümkün olduğunca yazarların incelemesini de içeren makul çabalarla doğruluğunun sağlanması için gerekli özen gösterilmiştir. Herhangi bir sorunu tespit ederseniz, lütfen bizimle iletişime geçin.
Yayımcının notu
Bu makalede ifade edilen tüm görüşler yalnızca yazarlara aittir ve bağlı oldukları kuruluşların, yayıncının, editörlerin veya hakemlerin görüşlerini zorunlu olarak yansıtmaz. Bu makalede değerlendirilebilecek herhangi bir ürün veya üreticisinin yapabileceği herhangi bir iddia, yayıncı tarafından garanti edilmez veya desteklenmez.
Kısaltmalar
ANCA, nötrofil sitoplazma anticismi; DAH, yaygın alveolar hemoraji; DLCO, karbon monoksitin difüzyon kapasitesi; HRCT, yüksek çözünürlüklü bilgisayarlı tomografi; IPH, idiopatik pulmoner hemosiderozis; TBLC, tranşbronşial akciğer krio-biyopsisi.
-
1.
SahaB, AimanA, ChongWH, SahaS, SongJ, BonnierA. Updates in idiopathic pulmonary hemosiderosis in 2022: a state of the art review. Pediatr Pulmonol. (2023) 58:382–91. 10.1002/ppul.26230
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
2.
SahaBK, ChongWH. Lung transplant to manage end-stage lung disease due to idiopathic pulmonary hemosiderosis: a review of the literature. Respir Investig. (2022) 60:82–9. 10.1016/j.resinv.2021.06.009
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
3.
SahaBK, BonnierA, SahaS, SahaBN, ShkolnikB. Adult patients with idiopathic pulmonary hemosiderosis: a comprehensive review of the literature. Clin Rheumatol. (2022) 41:1627–40. 10.1007/s10067-022-06104-3
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
4.
SahaBK, ChongWH, MilmanNT. Differentiation of idiopathic pulmonary hemosiderosis from rheumatologic and autoimmune diseases causing diffuse alveolar hemorrhage: establishing a diagnostic approach. Clin Rheumatol. (2022) 41:325–36. 10.1007/s10067-021-05895-1
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
5.
KorevaarDAColellaSFallyMCamusetJColbyTVHagmeyerLet al. İstihlakci akciğer hastalıklarının tanısında transbronşiyal akciğer kriobiyopsisine dair Avrupa Solunum Derneği yönergeleri. Eur Respir J. (2022) 60:2200425. 10.1183/13993003.00425-2022
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- Referansı makalede görüntüle
-
6.
KaniaAMisiaszekMVašákováMSzlubowskiABugalhoAPankowskiJet al. İdiopatik pulmoner hemosiderozisin tanısında kriobiyopsis: olgu raporu. J Thorac Dis. (2019) 11:3195–201. 10.21037/jtd.2019.07.17
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- Referansı makalede görüntüle
-
7.
YılmazAİSchrammDŞimşekAPekcanSKiperN. Transbronşiyal kriobiyopsis ile tanılanan çocukta idiopatik pulmoner hemosiderosis. Pediatr Pulmonol. (2026) 61:e71540. 10.1002/ppul.71540
- CrossRef
- Google Scholar
- Referansı makalede görüntüle
-
8.
GreeningAPHughesJM. İntrapumoner kanamada karbonmonoksitin difüzyon kapasitesinin sıralı değerlendirmeleri. Clin Sci (Lond). (1981) 60:507–12. 10.1042/cs0600507
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- Referansı makalede görüntüle
-
9.
IoachimescuOCSieberSKotchA. İdiopatik pulmoner hemosiderozis yeniden değerlendirildi. Eur Respir J. (2004) 24:162–9. 10.1183/09031936.04.00116302
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- Referansı makalede görüntüle
-
10.
IwasakiKMatsuzawaYWakabayashiHKumanoK. Şüpheli idiopatik pulmoner hemosiderosis ile yaygın alveoler kanama, akciğer difüzyon kapasitesinde azalma ve kronik solunum yetmezliği. BMJ Case rep. (2021) 14:e242901. 10.1136/bcr-2021-242901
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- Referansı makalede görüntüle
-
11.
Saha BK. Idiopathic pulmonary hemosiderosis: a state of the art review. Respir Med. (2021) 176:106234. 10.1016/j.rmed.2020.106234
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
12.
Harte SM, Nicholas W, Donnelly S, Dodd J. Honeycomb cysts in idiopathic pulmonary haemosiderosis: high-resolution CT appearances in two adults. Br J Radiol. (2008) 81:e295–298. 10.1259/bjr/66050546
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
13.
Saha B, Datar P, Iman A, Bonnier A, Saha S, Milman N. Comparative analysis of adult patients with idiopathic pulmonary hemosiderosis and lane-Hamilton syndrome: a systematic review of the literature in the period 1971−2022. Cureus. (2022) 14:e23482. 10.7759/cureus.23482
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
14.
Chen X-Y, Sun J-M, Huang X-J. Idiopathic pulmonary hemosiderosis in adults: review of cases reported in the latest 15 years. Clin Respir J. (2017) 11:677–81. 10.1111/crj.12440
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
15.
Gangadin SS, Enthoven, Van Beveren NJM, Laman JD, Sommer IC. Immune dysfunction in schizophrenia spectrum disorders. Annu Rev Clin Psychol. (2024) 20:229–57. 10.1146/annurev-clinpsy-081122-013201
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
16.
Benros ME, Pedersen MG, Rasmussen H, Eaton W, Nordentoft M, Mortensen PB. A nationwide study on the risk of autoimmune diseases in individuals with a personal or a family history of schizophrenia and related psychosis. Am J Psychiatry. (2014) 171:218–26. 10.1176/appi.ajp.2013.13010086
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
17.
Wang L-Y, Chen S-F, Chiang J-H, Hsu C-Y, Shen Y-C. Otoimmün hastalıklar şizofreni riskini artırır: Ulusal düzeyde tabanlı kohort çalışması. Schizophr Res. (2018) 202:297–302. 10.1016/j.schres.2018.06.033
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- Makalede referansı görüntüle
-
18.
Saha B K, Bonnier A, Saha S, Saha B N, Milman N T. İdiopatik pulmoner hemosiderozis tanılı yetişkin hastalarda otoantikor yelpazesi: Literatüre kısa bir göz atış. Cureus. (2022) 14:e24169. 10.7759/cureus.24169
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- Makalede referansı görüntüle
-
19.
Vlachopoulos D, Fouka E, Parisis C, Kalaitzidou E. Sodyum valproat ve risperidon ile kombine tedavi sonrası ilaç kaynaklı lupus eritematosus olgusu. Pneumon. (2012) 25:436–9.
- Google Scholar
- Makalede referansı görüntüle
-
20.
Rizos E, Szigkaropoulou E, Lambrou P, Kanakaki M, Chaniotou A, Alevyzakis E ve ark. Risperidon kaynaklı akut eozinofilik pnömoni. In Vivo. (2013) 27:651–3.
- Pubmed Abstract
- Google Scholar
- Makalede referansı görüntüle
-
21.
Thornton C, Maher T M, Hansell D N, Nicholson A G, Wells A U. Psikotrop ilaç tedavisi ile ilişkili pulmoner fibrozis: Bir olgu raporu. J Med Case Rep. (2009) 3:126. 10.1186/1752-1947-3-126
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- Makalede referansı görüntüle
-
22.
Harrison-Woolrych M, Clark D W J. Risperidon kullanımına eşlik eden burun kanamaları. Br Med J. (2004) 328:1416. 10.1136/bmj.328.7453.1416
- CrossRef
- Google Scholar
- Makalede referansı görüntüle
-
23.
Rodrigues IE, Stêvão Gomes R, Coutinho L, Rego M, Machado F, Morais A et al. Transkranşiyal akciğer krio-biyopsisi ve cerrahi akciğer biyopsisinin interstisyel akciğer hastalıklarında tanı değeri ve güvenliği: sistematik derleme ve meta-analiz. Eur Respir Rev. (2022) 31:210280. 10.1183/16000617.0280-2021
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
24.
Babiak A, Hetzel J, Krishna G, Fritz P, Moeller P, Balli T et al. Transkranşiyal krio-biyopsisi: akciğer biyopsileri için yeni bir araç. Respiration. (2009) 78:203–8. 10.1159/000203987
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
25.
Saha B, Milman N. İdiopatik pulmoner hemosiderozis: son 30 yılda kullanılan tedavilerin bir derlemesi ve geleceğe yönelik yönler. Clin Rheumatol. (2021) 40:2547–57. 10.1007/s10067-020-05507-4
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
-
26.
Yanagihara T, Yamamoto Y, Hamada N, Suzuki K, Ogata-Suetsugu S, Harada E et al. Sjögren sendromu ile ortaya çıkan uzun süreli remisyondan sonra nüks eden idiop pulmoner hemosiderozis: artık idiyatik değil mi? Respir Med Case Rep. (2018) 25:68–72. 10.1016/j.rmcr.2018.06.013
- Pubmed Abstract
- CrossRef
- Google Scholar
- View reference in article
Özet
Anhtar kelimeler
olgu raporu, difüz alveolar hemoraji, idiomatik pulmoner hemosiderozis, demir eksikliği anemisi, transkranşiyal akciğer krio-biyopsisi
Başvuru
Feng J, Zhang Y, Lu Y, Chen H ve Hu X (2026) Olgu Raporu: Transkranşiyal akciğer krio-biyopsisi ile tanılanan yetişkin yaşında başlayan idiomatik pulmoner hemosiderozis. Front. Med. 13:2004380. doi: 10.3389/fmed.2026.2004380
Müracaat tarihi
20 Eylül 2026
Düzeltme tarihi
14 Ekim 2026
Kabul tarihi
19 Ekim 2026
Yayınlanma tarihi
13 Kasım 2026
Cilt
13 – 2026
Düzenleyen
Giuseppe Fiorentino, Napoli Federico II Üniversitesi, İtalya
Mikhail Kostik, Sankt Peterburg Devlet Pediatrik Tıp Üniversitesi, Rusya
Mayra Mejia, Pulmoner İnstisyel Hastalıklar Kliniği, Ulusal Solunum Hastalıkları Enstitüsü, Meksika
Yasuhiro Tanaka, Sasebo Şehir Genel Hastanesi, Japonya
© 2026 Feng, Zhang, Lu, Chen ve Hu.
Bu, Creative Commons Atıf Lisansı (CC BY) koşulları altında dağıtılan açık erişimli bir makaledir. Yerleşik akademik uygulamalar doğrultusunda, orijinal yazar(lar)ın ve telif hakkı sahib(lar)ının belirtildiği ve bu dergideki orijinal yayının atıf edildiği sürece, diğer forumlarda kullanım, dağıtım veya çoğaltma izinlidir. Bu koşullara uymayan herhangi bir kullanım, dağıtım veya çoğaltma izinlidir.
*İletişim: Xiaobo Hu hxbhxnk@163.com
† Bu yazarlar bu çalışmaya eşit katkıda bulunmuş ve ilk yazarlığı paylaşmıştır.
Bu makalede ifade edilen tüm iddialar yalnızca yazarlara aittir ve bağlı oldukları kuruluşların, ya da yayıncının, editörlerin ve hakemlerin görüşlerini kesin olarak yansıtmaz. Bu makalede değerlendirilen veya üreticisi tarafından yapılan herhangi bir ürün ya da iddia, yayıncı tarafından garanti edilmez veya desteklenmez.

